Trầm không tỏa hương

Lan Anh | 07/04/2021, 18:04

(TN&MT) - Có một thời, khắp nơi trên vùng núi Quảng Ngãi, nhà nào cũng trồng dó bầu để nuôi giấc mộng tỷ phú từ trầm hương. Nhiều năm trôi qua, trầm hương không thấy đâu, dó bầu vẫn chỉ là những cây gỗ vô giá trị.

Giấc mộng trầm hương

Tìm đến vùng cao Trà Bồng – nơi từng được xem là “thủ phủ” dó bầu của tỉnh Quảng Ngãi, phải dò hỏi nhiều người dân bản địa, chúng tôi mới tìm ra một vài hộ dân còn giữ cây dó. Một phần dó bầu đã bị chặt phá khi không mang lại hiệu quả kinh tế, một phần bị ngã đổ do những cơn bão hồi cuối năm ngoái.

Ông Hồ Tấn Lĩnh đã ôm mộng đổi đời từ dó bầu 20 năm nay

Ông Hồ Tấn Lĩnh (thôn Bắc 2, xã Trà Sơn, huyện Trà Bồng) được biết đến là người “kỳ cựu” trong trồng dó bầu. Vườn nhà ông Lĩnh hiện có chừng trăm cây dó bầu ngoài 20 năm tuổi. Đưa chúng tôi ra góc vườn, nơi có những cây thân dó bầu to khoảng một vòng tay ôm, ông Lĩnh kể: 20 năm trước, khi bước vào tuổi 40, ông đã rong ruổi khắp các chốn núi rừng của Trà Bồng, trèo lên đỉnh Cà Đam để “săn” dó bầu. Thời ấy, toàn phải đi bộ, trèo đèo lội suối, rừng thiêng nước độc cũng không cản được bước chân của ông Lĩnh để kiếm dó bầu với hi vọng đổi đời.

Rồi ông Lĩnh cũng trồng được khoảng vài trăm cây dó bầu. Chăm bón, thuốc thang, bao nhiêu tâm sức ông dồn vào những cây dó. Nhiều năm trôi qua, niềm hy vọng cứ hao mòn dần khi không thấy cây nào tỏa mùi thơm như mong muốn.

“Cách đây 3 năm, thương lái tới hỏi mua cây với giá 1 triệu để bơm hóa chất tạo dầu nhưng tôi lắc đầu từ chối. Tiền tiêu rồi cũng hết hết nên cứ để lại. Tôi đã thuê thợ về khoan các lỗ trên thân dó bầu. Cái lỗ này kiến nó chui vào ở thì sẽ tạo dầu. Mật ong bình thường không dám uống vì tiếc tiền, thế mà lại mua về đổ trong mấy cái lỗ này để dụ kiến, nhưng cũng chẳng thấy đâu”, ông cười buồn.

Ông Hồ Tấn Lĩnh đặt nhiều hy vọng vào cây dó bầu có các lỗ hình thành tự nhiên trên thân

Ông Hồ Văn Đơn, người cùng thôn với ông Lĩnh cũng trồng hơn trăm cây dó bầu, bao năm vật lộn với giấc mơ thành “tỷ phú”. Vườn dó bầu chỉ còn sót lại khoảng 20 cây.

Là người con của núi rừng nên ông Đơn hiểu giá trị thực của trầm hương. Trầm tự nhiên trong rừng thường là ở những cây dó cả trăm năm tuổi, bị gãy đổ, thương tích, kiến tha vô làm tổ, tiết ra nhựa để bảo vệ vết thương, lâu ngày tinh dầu kết tinh thành trầm, kỳ nam. Mấy năm nay, có thương nhân đến muốn mua lại vườn dó bầu của ông để bơm dầu nhưng ông không đồng ý. Ông bảo, vài triệu cây mới tìm được một cây có trầm, không dễ gì có trầm hay chích thuốc tạo ra trầm. Có cấy hóa chất nếu đạt cũng cho ra loại trầm kém chất lượng.

Ông Hồ Văn Đơn bên một cây dó hơn 20 năm tuổi bị bão xô bật gốc

“Thương lái mua rẻ lắm, chưa được 1 triệu/ 1 cây mà mình chăm bón gần 20 năm nay rồi. Mình nghĩ bán cây chẳng được bao nhiêu tiền, rồi cũng tiêu hết nên cứ để lại. Trong số cây này, chỉ cần một cây tạo được dầu là mình lời to, ít thì vài trăm triệu, nhiều thì tiền tỷ. Giờ mình già yếu rồi, đời mình chắc không được hưởng, thì thôi cứ để đó, sau này con cháu sẽ hưởng”, ông Đơn chép miệng.

Dang dở giấc mơ

Hơn 20 năm trước khi những câu chuyện về những phu rừng trúng trầm, sau một đêm thành tỷ phú. Người người đổ xô vào rừng ráo riết đào bới săn sản vật vô giá của rừng già. Khi sản phẩm tự nhiên cạn kiệt, hàng nghìn gia đình đã đổ xô trồng dó bầu. Lúc bấy giờ, dó bầu được kỳ vọng là cây xóa đói giảm nghèo, cây làm giàu cho người dân miền núi. Riêng tại xã Trà Sơn, tất cả các thôn đều trồng dó bầu. Hầu như nhà nào cũng có trồng, ít thì vài chục, nhiều thì cả ngàn cây.

2 thập kỷ trôi qua, cây dó bầu vẫn còn đó nhưng giấc mộng tỷ phú dường như đã xa vời bởi trầm hương không thấy đâu. Khi giấc mơ chưa trở thành hiện thực, hàng ngày ông Lĩnh và ông Đơn vẫn phải nặng gánh mưu sinh. Ngoài nương rẫy, ông còn đào ao nuôi cá và trồng thêm nhiều loại cây khác trong vườn nhà. Cuộc sống kham khổ nhưng chưa bao giờ họ có ý định “bán lúa non” niềm hy vọng của mình.

 Một khu vực trồng gió bầu đã bị san phẳng.

Trong khi nhiều người vẫn còn nuôi giấc mộng đổi đời từ trầm hương thì ông Hồ Văn Chân (thôn Bắc 2, xã Trà Sơn) đã tiêu tan hy vọng. Chỉ tay vào bãi đất trồng đã được cào bằng, san phẳng, còn lại vài bộ rễ cây dó bầu nằm chỏng chơ, ông Hồ Văn Chân bảo ở đây chỉ toàn thấy bán cây chứ chưa từng thấy tạo được trầm. “Mãi không thấy trầm đâu, lại thêm gió bão nên cây đổ ngã hết. Thế là tôi chặt bỏ luôn, cái vườn trồng dó, cũng mới vừa thuê xe san phẳng”, ông chia sẻ.

Trà Sơn từng là vùng đất của dó bầu 

Theo ông Đinh Văn Phong, Chủ tịch UBND xã Trà Sơn, cây dó bầu mà sản phẩm đặc biệt của nó là trầm hương và kỳ nam đã có lịch sử rất lâu đời. Nhiều người cứ nghĩ trồng cây dó đến 7-8 năm tuổi có thể khoan rồi cho axít hoặc chế phẩm sinh học đợi vài năm sau tạo trầm, sẽ thành tỷ phú. Vài chục năm trước, phong trào trồng dó bầu phát triển mạnh mẽ và lan rộng khắp các xã miền núi. Cây phát triển tốt nhưng không tạo ra trầm.

“Tại Trà Sơn, tất cả các thôn đều trồng dó bầu, nhưng đến nay vẫn chưa ai tạo được trầm từ cây dó bầu, người chặt bỏ để chuyển sang trồng keo. Một số ít thì bán rẻ cho doanh nghiệp”, ông Phong nói.

 

Bài liên quan
  • Hà Tĩnh: Trồng rừng “chỉ lối” phát triển kinh tế  cho người dân miền núi
    (TN&MT) - Phát huy lợi thế về địa hình, nhiều xã miền núi ở Hà Tĩnh mạnh dạn chuyển dịch cơ cấu cây trồng đã và đang mang lại hiệu quả kinh tế. Đặc biệt, phong trào trồng rừng mở ra hướng phát triển mới cho bà con nơi đây, góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống vật chất và tinh thần.

(0) Bình luận
Nổi bật Sống xanh
Công tác chuẩn bị bầu cử tại các xã vùng cao của tỉnh Cao Bằng
(TN&MT) - Cùng với các địa phương trong cả nước, những ngày này, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc tại các xã vùng cao của tỉnh Cao Bằng đang tích cực triển khai, thực hiện công tác chuẩn bị bầu cử theo đúng kế hoạch, hướng dẫn của Trung ương và của tỉnh với mục tiêu để ngày bầu cử diễn ra an toàn, đúng luật, thực sự là ngày hội của toàn dân.
Đừng bỏ lỡ
  • Thừa Thiên Huế: Phát triển du lịch gắn với bảo tồn văn hóa dân tộc địa phương
    (TN&MT) - Bộ VHTT&DL đã ban hành Quyết định số 1318/QĐ-BVHTTDL về việc tổ chức tập huấn và xây dựng mô hình bảo tồn, phát huy văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch tỉnh Thừa Thiên - Huế.
  • Nghệ An: Tăng cường đầu tư điện phục vụ địa bàn miền núi, biên giới
    (TN&MT) - UBND tỉnh Nghệ An vừa yêu cầu Sở Công thương, Công ty điện lực Nghệ An và UBND 8 huyện miền núi thực hiện một số nội dung công tác quản lý nhà nước về đầu tư phát triển điện phục vụ địa bàn miền núi, biên giới tỉnh Nghệ An.
  • Vàng của Suối Giàng

    Vàng của Suối Giàng

    11:20 15/04/2021
    (TN&MT) - Từ lâu, xã Suối Giàng (huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái) đã được mệnh danh là “thủ phủ” của chè Shan Tuyết với quần thể chè cổ thụ hàng trăm năm tuổi và cách chế biến thủ công độc đáo của đồng bào dân tộc Mông nơi đây.
  • Lễ cưới truyền thống của dân tộc Xạ Phang ở Điện Biên
    (TN&MT) - Lễ cưới của dân tộc Xạ Phang ở xã Tả Sin Thàng, huyện Tủa Chùa, tỉnh Điện Biên có từ lâu đời, là nghi thức chứa đựng nhiều yếu tố văn hóa tích cực và là một phần quan trọng trong ý thức của đồng bào.
  • Vận động chức sắc, chức việc, tín đồ các tôn giáo tích cực tham gia Cuộc bầu cử
    (TN&MT) - Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng vừa ký ban hành Công văn số 1563/BNV-TGCP (ngày 14/4/2021) về việc vận động chức sắc, chức việc, tín đồ các tôn giáo tích cực tham gia Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu Hội đồng Nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026.
  • Điện Biên: Múa dân gian các dân tộc cần một hướng đi
    (TN&MT) - Điện Biên hiện có 19 dân tộc sinh sống, nghệ thuật múa dân gian Điện Biên hình thành, phát triển từ 3 - 4 nghìn năm trước, góp phần tạo nên tính đa dạng, phong phú và đặc sắc trong văn hóa truyền thống các dân tộc và là một phần của văn hóa của văn hóa Tây Bắc. Tuy nhiên, múa dân gian các dân tộc Điện Biên đang đứng trước nguy cơ thị mai một, thất truyền.
  • Vùng cao Bắc Yên sẵn sàng cho Ngày hội bầu cử
    (TN&MT) - Bắc Yên là huyện vùng cao của tỉnh Sơn La với trên 50% là đồng bào dân tộc Mông, do đó, công tác tuyên truyền về bầu cử luôn được Ủy ban Bầu cử huyện quan tâm, chú trọng, tổ chức thực hiện nghiêm túc, đa dạng, phong phú bằng nhiều hình thức để nâng cao nhận thức cho người dân về cuộc bầu cử, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số vùng sâu, vùng xa.
  • Cần Thơ: Ấm áp chương trình Tết Quân Dân mừng Tết cổ truyền Chôl hnăm Thmây 2021
    (TN&MT) - Tối 10/4, UBND TP. Cần Thơ phối hợp với Bộ Chỉ huy Quân sự TP. Cần Thơ, Học viện Phật giáo Nam tông Khmer và Bệnh viện đa khoa Hòa Hảo – Medic Cần Thơ tổ chức chương trình Tết Quân Dân mừng Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây 2021. 
  • Bộ trưởng Hầu A Lềnh nhận bàn giao nhiệm vụ công tác Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc
    (TN&MT) - Sáng 09/4, tại Hà Nội, Ủy ban Dân tộc (UBDT) trang trọng tổ chức Hội nghị bàn giao nhiệm vụ công tác giữa đồng chí Đỗ Văn Chiến - Bí thư Trung ương Đảng, Bí thư Đảng đoàn Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nguyên Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT và đồng chí Hầu A Lềnh, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng - Chủ nhiệm Uỷ ban Dân tộc.
  • Cần Thơ: Họp mặt, chúc Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây của đồng bào Khmer 2021
    (TN&MT) - Ngày 8/4, Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy Ban MTTQ VN TP. Cần Thơ đã tổ chức buổi họp mặt các vị trụ trì, nhân sĩ, trí thức và Ban quản trị các chùa Phật giáo Nam tông Khmer, người có uy tín trên địa bàn thành phố để chúc Tết cổ truyền Chôl Chnăm Thmây năm 2021.
  • Hướng tới Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam 2021
    (TN&MT) - Từ ngày 16 đến 19/4, tại Làng Văn hóa - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức "Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam - năm 2021" với sự tham gia của 17 cộng đồng dân tộc đến từ 15 tỉnh, thành trong cả nước. Đây là hoạt động thiết thực nhằm kỷ niệm Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4) và 46 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2021).
  • Ông Hầu A Lềnh được Quốc hội bầu giữ chức Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc
    (TN&MT) - Sáng 8/4, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Nghị quyết phê chuẩn việc bổ nhiệm một số Phó Thủ tướng Chính phủ, một số Bộ trưởng và thành viên khác của Chính phủ nhiệm kỳ 2021 - 2026. Quốc hội đã phê chuẩn bổ nhiệm Ông Hầu A Lềnh, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng thư ký Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam giữ chức Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO