Sửa quy định đấu giá đất - Cần thiết nhưng không nên siết quá chặt

Hà Thư (thực hiện) | 12/05/2022, 14:52

(TN&MT) - Thời gian qua, thị trường bất động sản (BĐS) ghi nhận những cuộc đấu giá đất xảy ra tình trạng bỏ cọc hoặc mức trúng đấu giá cao gấp nhiều lần so với khởi điểm. Điều đó đặt ra nhiều câu hỏi và yêu cầu cần sửa đổi, hoàn thiện pháp lý về đấu giá quyền sử dụng đất. Xoay quanh nội dung này, Báo TN&MT đã có cuộc trao đổi với ông Bùi Văn Doanh - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam.

Đấu giá đất - Phương pháp ưu việt giúp minh bạch thị trường

PV: Thưa ông, từ những sự kiện đấu giá đất nổi cộm thời gian gần đây, quan điểm của ông về sửa đổi các quy định đấu giá đất như thế nào?

Ông Bùi Văn Doanh: Trước tiên, tôi cho rằng, đấu giá đất là một phương pháp ưu việt để góp phần tạo nên sự công khai, minh bạch, bình đẳng và hiệu quả cho thị trường BĐS. Về đấu giá đất, chúng ta đã có những quy định nhưng Luật còn chưa chặt chẽ và chưa thật hoàn thiện.

Thực tế, quy định về giao dịch BĐS tại Việt Nam, nhất là định giá đất, giao dự án… chưa thống nhất giữa các bộ Luật, dẫn đến tồn tại việc giữa chủ đầu tư và chính quyền có những sự “giao kết ngầm”, để chọn phương án giá đất rẻ nhất, mang lại cho chủ đầu tư lợi nhuận cao nhất. Như vậy, gây thất thoát tài sản không nhỏ của Nhà nước và Nhân dân. Lối thoát cho thực trạng trên là đấu giá đất.

t9.jpg
Ông Bùi Văn Doanh - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Bất động sản Việt Nam.

Hình thức này ưu việt là vậy, tuy nhiên, hệ thống pháp luật quy định về đấu giá đất chưa chặt chẽ, dẫn đến hiện tượng thông đồng trong đấu giá, lại tiếp tục tạo nên những kẽ hở, gây thất thoát tài sản quốc gia.

Một số sự kiện về đấu giá đất vừa qua khiến dư luận xã hội và truyền thông dấy lên nhiều tranh luận về việc cần siết chặt lại đấu giá đất. Tôi cũng đồng ý rằng cần bổ sung thêm những điều chỉnh hợp lý về luật liên quan đến vấn đề này. Nhưng cũng cần cân nhắc để không bị siết quá chặt.

Có những ý kiến cho rằng, cần phải phạt những người đã trúng đấu giá rồi nhưng bỏ. Ở góc nhìn của tôi, tôi đồng ý với quan điểm của nhiều chuyên gia, nếu bắt họ phải nộp phạt quá cao thì có thể dẫn đến phản ứng ngược, nhiều người sẽ e dè với việc tham gia đấu giá đất. Vì sau khi họ trúng đấu giá đất rồi, có khi do những trường hợp bất khả kháng nào đó, buộc phải bỏ việc đấu giá. Lúc đó, họ cũng đã phải mất tiền cọc. Khi người ta dè dặt tham gia đấu giá đất thì việc giao dự án, giao đất sẽ quay trở lại… Như vậy đó là vòng luẩn quẩn.

PV: Dường như các địa phương còn lúng túng trong việc tổ chức đấu giá đất, ông nghĩ sao về điều này?

Ông Bùi Văn Doanh: Nếu có sự lúng túng thì tôi nghĩ là do các địa phương lo ngại không biết phải làm theo cách nào. Bàn giao đất hay tổ chức đấu giá đất, cách nào cũng rất dễ sơ sót. Do chúng ta có nhiều quy định còn chồng chéo. Nhiều quan chức thông đồng với doanh nghiệp đã vướng vào nhiều vụ án tham nhũng. Cho nên làm cho địa phương chùn tay, không biết làm sao để giải tỏa nghẽn tắc thị trường BĐS.

Như câu chuyện ở Thủ Thiêm, rõ ràng tổ chức đấu giá theo đúng pháp luật của Nhà nước nhưng cuối cùng vẫn bị đổ bể. Sự kiện đó làm ảnh hưởng đến uy tín của địa phương, chưa nói gây thiệt hại về kinh tế. Sau sự việc này, uy tín của thị trường bất động sản tại TP.HCM cũng ít nhiều bị ảnh hưởng. Vì thế pháp luật cần minh bạch, nhất quán và thống nhất.

PV: Việc trúng giá đất cao rất nhiều lần so với giá khởi điểm và giá trị thật thì nguyên nhân nằm ở đâu, thưa ông?

Ông Bùi Văn Doanh: Tôi cho rằng xuất phát từ việc quy định pháp luật về định giá đất cần phải rõ ràng hơn nữa. Khi pháp luật không quy định giá trần thì họ có thể trả vống lên đến gấp hàng chục lần, thậm chí nhiều hơn thế. Đó là điều không tưởng và nó sẽ ảnh hưởng đến sự phát triển của thị trường thực sự.

Tôi nhất trí cần hoàn thiện hệ thống pháp luật đấu giá đất. Trong đó có quy định về giá trần.

Cốt lõi là minh bạch, chống tham nhũng về đất đai

PV: Vậy theo ông, chúng ta cần chú tâm đến điều gì trong việc sửa đổi quy định về đấu giá đất?

Ông Bùi Văn Doanh: Tôi nghĩ rằng, phương án đấu giá đất vẫn là phương án ưu việt và đúng pháp luật nhất vì nó công khai minh bạch. Quan trọng là sự minh bạch, chống lại tham nhũng về đất đai. Chúng ta có lẽ cũng không nên băn khoăn nhiều về chuyện đấu giá rồi bỏ đấu giá. Bởi vì mình vẫn thu được khoản tiền từ đấu giá. Đất thì không mất đi đâu và vẫn có thể tổ chức dấu giá tiếp. Còn việc đấu giá gây ra các hệ quả hay không nằm ở sự quản lý là phần nhiều.

t9a.jpg

Đấu giá đất là một phương pháp ưu việt để góp phần tạo nên sự công khai, minh bạch, bình đẳng và hiệu quả cho thị trường BĐS. Ảnh: Hoàng Minh

Nếu quản lý chặt thị trường BĐS thì sẽ không lũng đoạn về giá. Nếu chỉ xử lý việc lũng đoạn thị trường bằng siết chặt đấu giá thì chúng ta sẽ luôn phải chạy đuổi theo những người làm ăn không chân chính và liên tục phải điều chỉnh pháp luật. Như thế thì không bao giờ theo kịp. Luật pháp là thượng tầng kiến trúc. Mà thượng tầng thì không bao giờ có độ trễ, đi sau thực tiễn. Bịt cái này thì sẽ phát sinh cái khác.

Việc quản lý giá BĐS trên thị trường phụ thuộc vào năng lực, trình độ quản lý. Và nguồn gốc của việc lũng đoạn thị trường BĐS nằm ở khâu ở định giá đất, chứ không phải ở phương pháp đấu giá đất. Vì vậy, hoàn thiện pháp luật về đấu giá đất là hết sức cần thiết. Tuy nhiên, cũng không nên siết quá chặt để tránh gây phản ứng ngược.

PV: Vậy cần phải đưa ra những chế tài và chính sách như thế nào, thưa ông?

Ông Bùi Văn Doanh: Đây chắc chắn phải là những đề xuất rất cụ thể. Các chuyên gia vẫn nhìn nhận rằng, gốc rễ và cốt lõi của vấn đề nằm ở điểm định giá đất.

Đấu giá đất dường như đang được xếp vào một loại đặc biệt. Nhưng về bản chất, dưới góc nhìn của nhiều chuyên gia thì đất trong việc đấu giá cũng giống như những tài sản đấu giá thông thường.

Sau một số sự kiện đấu giá đất vừa qua, nhiều địa phương e dè và đang tạm cho dừng đấu giá đất ở thời điểm hiện tại. Nó dẫn đến tâm lý e dè cho cả doanh nghiệp. Còn những lo ngại về các vấn đề thiếu minh bạch khác xoay quanh việc đấu giá đất thì cần phải có nhiều biện pháp và công cụ khác để quản lý kèm.

Đôi khi phải chấp nhận cả những rủi ro. Giống như đi mua đất, đặt cọc nhưng không mua. Mình mất cọc, có thể mình thiệt thật vì nếu không có đặt cọc đó thì có thể bán cho người khác giá cao hơn. Nhưng đó cũng là những yếu tố vận hành của thị trường và mình cũng phải chấp nhận. Cũng không thể để doanh nghiệp chịu hết mọi phần thua hay thiệt thòi. Vì đó là một sân chơi, có luật chơi rồi thì phái chấp nhận có người thua, người thắng, có lúc thắng, lúc thua.

PV: Trân trọng cảm ơn ông!

Bài liên quan
  • Quản lý đất đai nhìn từ hoạt động đấu giá đất: Ứng dụng chuyển đổi số vào quản lý
    Đất đai là nguồn tài nguyên quan trọng và có giới hạn, do đó cần có các công cụ vận hành hệ thống quản lý đất đai dựa trên nền tảng công nghệ thông tin hiện đại để quản lý và khai thác hiệu quả tài nguyên này nhằm tạo ra một xã hội ổn định và thịnh vượng, trong đó, chú trọng ứng dụng chuyển đổi số vào xây dựng hệ thống thông tin đất đaivà cơ sở dữ liệu đất đai thống nhất.

(0) Bình luận
Nổi bật
Inforgraphic - Giáo xứ Đại Lộ: Đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, sống tốt đời đẹp đạo
(TN&MT) - Hà Kỳ là xã xa trung tâm của Huyện Tứ Kỳ, có tổng diện tích tự nhiên là 952,21 ha, dân số 9.027 nhân khẩu với 2.583 hộ gia đình và có hai Tôn giáo là Phật giáo và Thiên Chúa giáo.
Đừng bỏ lỡ
  • Bà Rịa - Vũng Tàu: Tập trung xử lý 19 dự án chậm triển khai
    (TN&MT) - Sau khi tập trung rà soát, trên cơ sở xác định lỗi khách quan, chủ quan của chủ đầu tư và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, trong quý III/2022, UBND tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu sẽ tập trung xử lý nghiêm 19 dự án có sử dụng đất chậm triển khai trên địa bàn TP. Vũng Tàu.
  • Chính sách về nhà ở, đất đai chuẩn bị có hiệu lực
    (TN&MT) - Trong tháng 8/2022 tới đây, hai chính sách liên quan đến xây dựng, quản lý, sử dụng hệ thống thông tin về nhà ở, thị trường bất động sản và hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo sẽ bắt đầu có hiệu lực.
  • Bà Rịa - Vũng Tàu: Không để xảy ra tình trạng trục lợi trong đấu giá đất công
    (TN&MT) - Trong năm 2022, để không xảy ra tình trạng trục lợi trong đấu giá đất công trên địa bàn tỉnh, UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu yêu cầu các Sở, ngành có liên quan tăng cường thực hiện các giải pháp nhằm đảm bảo công tác đấu giá đất được chặt chẽ, đúng quy định của pháp luật về đất đai, đấu giá tài sản.
  • Thẩm định hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất lúa để thực hiện 3 Dự án tại tỉnh Thái Nguyên và Bắc Giang
    (TN&MT) - Sáng 27/7, tại Hà Nội, Hội đồng Thẩm định hồ sơ trình Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chuyển mục đích sử dụng đất lúa, đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác để thực hiện dự án đã xem xét hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất trồng lúa 3 Dự án trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên và tỉnh Bắc Giang.
  • Bình Dương: Chủ động nâng cao hiệu quả quản lý đất đai, bảo vệ môi trường
    (TN&MT) - Được sự quan tâm chỉ đạo của UBND tỉnh Bình Dương, Sở TN&MT Bình Dương đã và đang nỗ lực triển khai thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý đất đai, bảo vệ môi trường (BVMT)..., từ đó có những đóng góp quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Bình Dương.
  • TP.HCM cấp “sổ đỏ” tại các dự án nhà ở: Gỡ vướng để đẩy nhanh tiến độ
    (TN&MT) - Từ 1/1/2022 đến 20/7/2022, TP.HCM đã cấp 16.000 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền ở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (Giấy chứng nhận) tại các dự án phát triển nhà ở.
  • Tháo gỡ vướng mắc bàn giao đất thực hiện dự án Nhà ga T3, Tân Sơn Nhất
    Ngày 24/7/2022, Văn phòng Chính phủ có văn bản 217/TB-VPCP thông báo Kết luận của Thường trực Chính phủ về dự thảo Nghị quyết về tháo gỡ vướng mắc trong việc bàn giao đất quốc phòng để thực hiện Dự án Nhà ga hành khách T3 và dự án xây dựng đường giao thông kết nối với Nhà ga hành khách T3, Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất.
  • Hải Dương: Xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tại 5 huyện, thành phố
    Từ nguồn vốn Trung ương và địa phương, tỉnh Hải Dương đã triển khai đo đạc, lập bản đồ, hồ sơ địa chính với tổng diện tích trên 155.000ha; xây dựng 1.493 điểm lưới địa chính. Đẩy nhanh tiến độ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tại 5 huyện, thành phố.
  • Khánh Hòa: Ban hành 169 quyết định xử phạt hành chính về đất đai
    Vừa qua, UBND thành phố Nha Trang chủ trì cuộc họp với các phòng, ban, đơn vị và UBND các xã phường để rà soát, đôn đốc việc thực hiện Nghị quyết 18 của Ban chấp hành Đảng bộ thành phố về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác quản lý đất đai, khoáng sản, trật tự xây dựng và trật tự mỹ quan đô thị.
  • TP.HCM mở rộng đường, hẻm: Tiếp tục vận động nhân dân hiến đất
    (TN&MT) - Từ năm 2000 đến nay, TP.HCM đã vận động hơn 168.000 hộ dân hiến hơn 5,3 triệu m2 đất, giá trị hơn 10.000 tỷ đồng, phục vụ 5.230 công trình. Trong đó, 3.874 công trình mở rộng hẻm, ước tính khoảng 6.600 tỷ đồng, 1.237 công trình mở rộng đường, ước tính hơn 3.300 tỷ đồng và 119 công trình khác, ước tính hơn 48 tỷ đồng.
  • Quảng Ngãi: Chấn chỉnh tình trạng lấn chiếm, “ôm đất” ven biển chờ quy hoạch
    (TN&MT) - UBND tỉnh Quảng Ngãi chỉ đạo UBND các huyện, thị xã, thành phố ven biển tổ chức rà soát các quy hoạch, các trường hợp lấn chiếm đất đai, xây dụng trái phép, “ôm đất” chờ quy hoạch và tập trung xử lý dứt điểm các trường hợp này.
  • Quản lý về sử dụng đất đai tại tỉnh Lai Châu
    (TN&aMT) - Đất đai là thành phần quan trọng của môi trường sống, là địa bàn phân bố các khu dân cư, xây dựng các công trình kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh và quốc phòng. Vì vậy, để góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, ngành Tài nguyên và Môi trường (TNMT) Lai Châu đã có nhiều nỗ lực để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về quy hoạch và quản lý đất đai.
  • Giải phóng mặt bằng Dự án đường Vành đai 3 TP.HCM: Sở TN&MT đề xuất nhiều giải pháp đẩy nhanh tiến độ
    (TN&MT) - Để đẩy nhanh tiến độ công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, giải phóng mặt bằng Dự án đường Vành đai 3 TP.HCM, Sở TN&MT TP.HCM đã kiến nghị thành lập Ban chỉ đạo bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cấp Thành phố và đề xuất chính sách đặc thù trong giải quyết tái định cư trước khi thu hồi đất cho riêng dự án đặc biệt quan trọng này.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO