Công tác tín ngưỡng tôn giáo

Luật hóa quy định quản lý môi trường lễ hội

Khánh Ly 26/09/2023 13:25

(TN&MT) - Bảo vệ môi trường được xem là một trong các tiêu chí đánh giá năng lực công tác quản lý nhà nước, hiệu quả tổ chức lễ hội ở địa phương. Nhiều văn bản pháp luật đã quy định rõ về trách nhiệm, hướng dẫn việc quản lý môi trường, để hướng đến những “lễ hội xanh”.

Mỗi dân tộc đều có các lễ hội riêng, thể hiện nét văn hóa đặc trưng của dân tộc mình, cũng như của riêng vùng miền, địa phương. Dù vậy, để các lễ hội có thể bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt văn hóa của người dân, các vấn đề liên quan đến vệ sinh môi trường như thu gom, xả lý rác, không xả rác bừa bãi, hạn chế phát sinh chất thải nhựa... rất cần được quan tâm.

Đặc trưng lễ hội là thường được tổ chức tại các khu vực có diện tích rộng, có thể diễn ra tại di tích, khu du lịch, khu biểu diễn, thi đấu thể thao... Trong một khoảng thời gian ngắn, lượng người cực đông đổ về, cùng tham gia nhiều hoạt động nên gây ra sự quá tải cho hạ tầng công cộng, cho cảnh quan môi trường xung quanh. Trong thời đại hiện nay, khi chất lượng cuộc sống ngày càng nâng cao, bản thân yếu tố môi trường, cảnh quan trở thành một bộ phận cấu thành để nâng cao hình ảnh, sức hút của lễ hội.

Hiểu rõ tầm quan trọng của vấn đề môi trường, pháp luật quy định tất cả mọi người đề phải có ý thức cá nhân, thực hiện nghĩa vụ của mình trong công tác bảo vệ môi trường chung đồng thời cũng là bảo vệ chính bản thân.

anh-chua-huong-tich.jpg
Địa điểm tổ chức lễ hội phải trang bị đầy đủ thùng đựng rác để bảo đảm thu gom rác, giữ gìn vệ sinh môi trường

* Quy định rõ trong Luật Bảo vệ môi trường

Quy định về quản lý môi trường lễ hội được lồng ghép trong các quy định về bảo vệ môi trường trong hoạt động văn hóa, thể thao và du lịch. Theo Khoản 1 Điều 66 của Luật Bảo vệ môi trường 2020, đơn vị tổ chức lễ hội phải thực hiện quy định tại khoản 2 Điều 59 của Luật. Cụ thể, phải bố trí nhân lực thu gom chất thải, làm vệ sinh môi trường trong phạm vi quản lý; có nhân sự, tổ hoặc đội bảo vệ môi trường để kiểm tra, giám sát.

Khi tổ chức lễ hội, đơn vị tổ chức phải xây dựng, lắp đặt công trình vệ sinh công cộng, công trình xử lý nước thải tại chỗ đáp ứng yêu cầu về bảo vệ môi trường; có phương tiện, thiết bị thu gom, quản lý, xử lý chất thải đáp ứng yêu cầu về bảo vệ môi trường. Bên cạnh đó, ban hành, niêm yết công khai và tổ chức thực hiện quy định, quy chế về giữ gìn vệ sinh, bảo vệ môi trường nơi công cộng thuộc phạm vi quản lý; phát hiện kịp thời vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường của tổ chức, cá nhân và kiến nghị xử lý theo quy định của pháp luật.

Theo khoản 2 Điều 66 Luật Bảo vệ môi trường, cá nhân đến địa điểm diễn ra lễ hội có nghĩa vụ phải tuân thủ quy định, quy chế giữ gìn vệ sinh, bảo vệ môi trường; thải bỏ chất thải đúng nơi quy định; hạn chế phát sinh chất thải nhựa; giữ gìn vệ sinh công cộng; không xâm hại cảnh quan môi trường và các loài sinh vật.

* Hướng dẫn quản lý môi trường lễ hội

Trước đó, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã phối hợp với Bộ Tài nguyên và Môi trường xây dựng và ban hành Thông tư liên tịch số 19/2013/TTLT-BVHTTDL-BTNMT về “Hướng dẫn BVMT trong hoạt động du lịch, tổ chức lễ hội, bảo vệ và phát huy giá trị di tích” nhằm nâng cao hiệu quả công tác BVMT, giảm thiểu ô nhiễm góp phần phát triển du lịch bền vững, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa của đất nước.

doc-dao-le-hoi-trang-an-net-van-hoa-tin-nguong-cua-ninh-binh-1640505232.jpg
Cảnh quan xanh, sạch đẹp là một trong những điểm nhấn thu hút du khách đến lễ hội

Thông tư đã chỉ rõ trách nhiệm bảo vệ môi trường của tổ chức, cá nhân quản lý hoạt động lễ hội. Trong đó, chú trọng tuyên truyền, giáo dục và vận động về bảo vệ môi trường đối với người làm việc tại cơ sở, du khách và cộng đồng dân cư địa phương; không khai thác, kinh doanh, tiêu thụ, sử dụng, vận chuyển trái phép các loài thực vật, động vật hoang dã quý hiếm và hàng hóa có nguồn gốc từ thực vật, động vật quý hiếm thuộc danh mục cấm do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quy định.

Tổ chức, cá nhân quản lý cơ sở có trách nhiệm niêm yết quy định về bảo vệ môi trường tại cơ sở, bảo đảm phải ghi rõ các hành vi bị nghiêm cấm theo quy định của Luật bảo vệ môi trường và các văn bản quy phạm pháp luật khác có liên quan, các hành vi liên quan trực tiếp đến việc bảo vệ môi trường của cơ sở. Bên cạnh đó, khuyến khích hoạt động về bảo vệ môi trường.

Quản lý và xử lý chất thải, khí thải, nước thải được thải ra từ hoạt động của cơ sở; có biện pháp quản lý và kiểm soát tiếng ồn, độ rung do hoạt động của cơ sở gây ra không vượt quá giới hạn tối đa cho phép theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiếng ồn và Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về độ rung.

Tổ chức, cá nhân quản lý hoạt động lễ hội cũng cần xây dựng phương án, chuẩn bị phương tiện và các điều kiện cần thiết để ứng phó với các sự cố môi trường có thể xảy ra; tích cực phối hợp với các cơ quan hữu quan và tuân thủ sự điều hành của cơ quan có thẩm quyền để khắc phục hậu quả do sự cố môi trường gây ra; phòng, chống tác hại của thuốc lá và thực hiện các quy định khác có liên quan của pháp luật về bảo vệ môi trường.

* 6 tiêu chí môi trường trong lễ hội truyền thống

Mới đây nhất, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ban hành “Bộ tiêu chí về môi trường văn hóa trong lễ hội truyền thống” với 9 nhóm tiêu chí. Theo đó, Nhóm tiêu chí về vệ sinh an toàn thực phẩm, vệ sinh môi trường có 6 tiêu chí: Thực phẩm đảm bảo tiêu chuẩn an toàn vệ sinh theo quy định của pháp luật; Thực phẩm bày bán được bảo quản đúng cách, thường xuyên được kiểm tra vệ sinh an toàn thực phẩm; Sản phẩm bày bán đảm bảo rõ nguồn gốc, xuất xứ, hạn sử dụng; Bố trí khu vệ sinh đảm bảo thuận tiện phù hợp với di tích, lễ hội; Trang bị hệ thống thu gom, chứa rác thải; phân loại, xử lý rác thải; Rác thải thường xuyên được thu gom, được bỏ vào nơi quy định, không xả rác bừa bãi.

6/6 tiêu chì đều yêu cầu cơ quan, đơn vị tổ chức lễ hội, Ban Tổ chức lễ hội, cơ sở cung ứng dịch vụ phải có trách nhiệm thực hiện. Riêng tiêu chí “Rác thải thường xuyên được thu gom, được bỏ vào nơi quy định, không xả rác bừa bãi” yêu cầu người tham gia lễ hội cũng phải cùng thưc hiện.

Theo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, việc sử dụng Bộ tiêu chí về xây dựng môi trường văn hóa trong lễ hội truyền thống vừa là mục tiêu chuẩn hóa việc xây dựng môi trường văn hóa trong lễ hội truyền thống, vừa là công cụ, thước đo đánh giá năng lực công tác quản lý nhà nước, hiệu quả tổ chức lễ hội ở địa phương. Điều này sẽ góp phần xây dựng môi trường văn hóa lễ hội văn minh, lành mạnh; bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống, phong tục, tập quán tốt đẹp của dân tộc và lan tỏa trong đời sống xã hội.

Bài liên quan

(0) Bình luận
Nổi bật
Nét đặc trưng Lễ hội thờ Thần nước vùng đất Tiền Bạt
Người dân vùng đất Tiền Bạt, phường Thạch Quý, thành phố Hà Tĩnh coi lễ hội ở Miếu Đôi rất quan trọng, có tác động không nhỏ đến sự an cư của làng. Bởi vậy, trong nghi lễ thờ thần nước, với quan niệm “đất có thổ công, sông có hà bá”, lễ cầu mưa là một trong những tín ngưỡng đặc trưng.
Đừng bỏ lỡ
  • Luật hóa quy định quản lý môi trường lễ hội
    (TN&MT) - Bảo vệ môi trường được xem là một trong các tiêu chí đánh giá năng lực công tác quản lý nhà nước, hiệu quả tổ chức lễ hội ở địa phương. Nhiều văn bản pháp luật đã quy định rõ về trách nhiệm, hướng dẫn việc quản lý môi trường, để hướng đến những “lễ hội xanh”.
  • Xanh - sạch - đẹp tại các lễ hội truyền thống dân tộc, tôn giáo
    (TN&MT)- Trong thời gian qua, các địa phương vùng đồng bằng sông Cửu Long tích cực triển khai các giải pháp nhằm nâng cao ý thức bảo vệ môi trường xanh - sạch - đẹp tại các lễ hội truyền thống dân tộc, tôn giáo diễn ra hàng năm.
  • Tín ngưỡng sùng bái tự nhiên của người Mường ở Thanh Hóa
    Theo nghiên cứu của TS. Quách Công Năm (Trường Đai học Hồng Đức), người Mường ở Thanh Hoá là tộc người bản địa, có đời sống tôn giáo hết sức sinh động. Trong đó, tín ngưỡng sùng bái tự nhiên khá phổ biến cho thấy, người Mường rất quý đất, quý nước và quý rừng.
  • Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường tại lễ hội Điện Hòn Chén
    (TN&MT) - Những năm qua và đặc biệt là năm nay, tại lễ hội Điện Hòn Chén (TP. Huế, tỉnh Thừa Thiên – Huế) đã không còn xuất hiện tình trạng xả rác hay đốt vàng mã xung quanh và xuống sông Hương từ các thuyền tham gia. Ý thức người dân đã được nâng cao, môi trường được đảm bảo.
  • TP. Cần Thơ: Giáo hội Phật giáo tích cực bảo vệ môi trường góp phần phát triển bền vững
    (TN&MT)- Trong thời gian qua, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN) TP. Cần Thơ đã triển khai nhiều hoạt động bảo vệ môi trường (BVMT), ứng phó với biến đổi khí hậu (BĐKH), góp phần xây dựng TP. Cần Thơ ngày càng xanh - sạch - đẹp, bền vững. Để hiểu rõ hơn về vấn đề này, Phóng viên Báo TN&MT đã có cuộc trao đổi với Thượng tọa. TS Lý Hùng, Phó trưởng Ban Trị sự GHPGVN TP. Cần Thơ.
  • Lào Cai: Linh thiêng Lễ hội đền Bảo Hà
    (TN&MT) - Ngày 1/9 (tức 17/7 âm lịch), UBND huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai đã long trọng tổ chức Lễ hội đền Bảo Hà. Hàng nghìn người dân và du khách thập phương đã đến tham dự Lễ hội.
  • Cần rà soát, hoàn thiện quy định về đất tôn giáo
    Góp ý vào Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) tại kỳ họp thứ 5, Quốc hội XV, Hòa thượng Thích Bảo Nghiêm – Đại biểu Quốc hội TP. Hà Nội đề nghị cần rà soát, hoàn thiện quy định về đất tôn giáo để bảo đảm quy định thống nhất giữa dự thảo Luật và Luật Tín ngưỡng tôn giáo, tránh phát sinh các khái niệm mới, thực hiện không thống nhất, có thể sẽ phát sinh tranh chấp, khiếu nại.
  • Ứng phó BĐKH, bảo vệ môi trường: “Nhịp cầu” gắn kết các tôn giáo trong khối đoàn kết toàn dân
    (TN&MT) - Ngày nay, các tôn giáo đang thể hiện rõ nét vai trò trong việc hình thành nếp sống, văn hóa bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu trong cộng đồng. Sự kết hợp giữa phát huy các giá trị văn hóa, đạo đức tốt đẹp và nguồn lực của các tôn giáo đã tạo nên sức lan tỏa rộng khắp, gắn kết các tôn giáo đóng góp vào xu thế phát triển xanh, bền vững của đất nước. Phóng viên Báo Tài nguyên và Môi trường đã phỏng vấn PGS.TS. Chu Văn Tuấn, Viện trưởng Viện Nghiên cứu tôn giáo xung quanh nội dung này.
  • Giáo họ Tràng Bạch chung tay bảo vệ môi trường
    (TN&MT) - Những năm qua, Giáo họ Tràng Bạch luôn chung tay cùng chính quyền phường Hoàng Quế, thị xã Đông Triều (Quảng Ninh) đẩy mạnh tuyên truyền, vận động đồng bào công giáo chung tay thực hiện các hoạt động bảo vệ môi trường, góp phần thiết thực xây dựng diện mạo đô thị phường ngày càng xanh, sạch, đẹp.
  • Chuyên gia đề xuất biện pháp phòng tránh tai biến trượt lở tại Hà Giang
    (TN&MT) - Hà Giang là tỉnh miền núi phía Bắc, có địa hình đồi núi dốc, chia cắt mạnh, địa chất không đồng nhất, hàng năm thường xuyên xảy ra các loại hình thiên tai như: Dông, lốc, sét, mưa đá, rét hại, lũ quét, lũ ống, sạt lở đất, ngập úng cục bộ… Đáng chú ý, đây là tỉnh có mức độ nguy cơ trượt lở đất đá rất cao.
  • Phật giáo tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu chung tay bảo vệ môi trường
    (TN&MT) - Trong thời gian qua, ngoài việc thực hiện phương châm “Sống tốt đời, đẹp đạo”, Giáo hội Phật giáo Việt Nam (GHPGVN) tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu còn chung tay xây dựng tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu ngày càng xanh - sạch - đẹp, văn minh - hiện đại, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
  • Giáo dân Sa Pa với phong trào sống xanh
    Các hộ gia đình tự phân loại rác thải trước khi đem đến nơi thu gom, tích cực tham gia các hoạt động bảo vệ môi trường, thường xuyên ra quân dọn vệ sinh đường làng ngõ xóm, nơi công cộng, dọn dẹp khuôn viên nhà thờ vào thứ 7, chủ nhật hàng tuần. Đó là những hành động thiết thực mà giáo dân Sa Pa đang thực hiện để hướng đến lối sống xanh.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO