Ký ức Ngày Độc lập

Nhà văn, PGS,TS. Nguyễn Thanh Tú | 02/09/2021, 06:46

(TN&MT) - Khác hẳn với những mùa thu trước, tháng Tám năm 1945, trời Hà Nội thật trong xanh, cả không gian cao rộng hơn, tươi tắn và mới mẻ, lúc như xôn xao, lúc như ngập ngừng, như chờ đợi một cái gì thật vĩ đại sắp diễn ra. Và những con người cũng thật khác hẳn, trong cái dáng vẻ còn tất bật, lam lũ nhưng ánh mắt thì như có cả một trời hy vọng!

Một buổi chiều, đồng chí Trường Chinh - phụ trách Ủy ban Khởi nghĩa toàn quốc đến ngôi nhà 48 Hàng Ngang ngỏ ý với chủ nhà là ông bà Trịnh Văn Bô và Hoàng Thị Minh Hồ - một gia đình thương nhân yêu nước, cơ sở tin cậy của cách mạng. Đồng chí Trường Chinh ngỏ ý muốn vợ chồng ông bà Trịnh Văn Bô “thu xếp cho một phòng” để đón một ông cụ ở dưới quê lên…

Đúng 18 giờ ngày hôm ấy, đồng chí Trường Chinh trở lại nhà số 48 Hàng Ngang, đi cùng có ba người. “Ông cụ” mà đồng chí nhắc tới mặc áo sơ mi, quần soóc nâu, đội chiếc mũ phớt bạc màu, chân mang đôi dép cao su. Ông cụ cao gầy, vầng trán rộng, gương mặt sạm nắng nhưng dáng đi nhanh nhẹn và đặc biệt đôi mắt rất sáng... “Ông Cụ” được chủ nhà bố trí nơi ăn ở, làm việc trên gác hai.

Hàng triệu đồng bào đem theo cờ đỏ sao vàng có mặt tại Quảng trường Ba Đình, Hà Nội để chứng kiến thời khắc lịch sử của dân tộc Việt Nam ngày 2/9/1945. Ảnh: tư liệu.

Thường “ông Cụ” làm việc rất khuya, đồng hồ điểm 12 tiếng, đèn bàn trên phòng ông mới tắt, nhưng 5 giờ sáng, ông bà Trịnh Văn Bô đã thấy “ông Cụ” tập thể dục ngoài ban công. 7 giờ sáng, “ông Cụ” ra Bắc Bộ Phủ làm việc, chiều muộn mới về.

Không ai biết “ông Cụ” ấy chính là Hồ Chí Minh - lãnh tụ của cách mạng Việt Nam - người đang chuẩn bị cho sự kiện trọng đại: Ra mắt nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa trước toàn thế giới.

 Và ngày tuyên bố trọng đại ấy đã đến!

Hàng triệu triệu con tim cả nước hồi hộp chờ đón giờ phút lịch sử. Những khuôn mặt rạng rỡ, hồ hởi như bừng lên cùng sắc thu lộng lẫy mà bình yên. Tất cả hướng về Ba Đình, hướng về Thủ đô Hà Nội.

Trước đó, để chuẩn bị Lễ đài cho Ngày Độc lập, theo đề nghị của Kỳ bộ Việt Minh, kiến trúc sư Ngô Huy Quỳnh được giao trọng trách thiết kế Lễ đài với yêu cầu phải giản dị nhưng trang nghiêm, có thể đứng được ba chục người. Công việc dựng Lễ đài và viết khẩu hiệu bằng ba thứ tiếng Việt, Nga, Anh do ông Phạm Văn Khoa và ông Nguyễn Huy Tưởng là người của Tổ chức Văn hóa Cứu quốc phụ trách.

Lễ đài dựng giữa trung tâm Quảng trường Ba Đình. Gỗ, vải và cả thợ mộc được huy động trong dân. Khi cán bộ ngỏ lời mượn cho Ngày Lễ Độc lập thì ai cũng vui, cần bao nhiêu gỗ cứ lấy, cần bao nhiêu vải cứ xẻ... Cột cờ và các trụ Lễ đài được chôn sâu để tạo sự chắc chắn. Chung quanh Lễ đài được tạo khối bọc vải, trang nhã mà vẫn lộng lẫy. Chưa bao giờ một công việc lớn lại diễn ra nhanh chóng, khẩn trương nhưng chính xác như thế. Rạng sáng ngày mùng 2/9/1945, Lễ đài cơ bản hoàn thành.

Không thể thiếu các phương tiện thông tin như loa đài, micro, máy khuếch đại âm thanh để hơn nửa triệu người dự Lễ đủ nghe. Đoàn Hướng đạo đã cử ông Nguyễn Dực - người nổi tiếng với cửa hiệu Nguyễn Dực radio lớn nhất Hà Nội thời đó đảm nhiệm 7 cái loa to và 3 máy khuếch đại cùng 3 micro. 11 giờ trưa, tiếng thử loa rành rõ được phát ra từ chiếc micro bằng than chì, mạ kền trắng, cao 30 cm, phần trên hình tròn, đường kính 8 cm, giữa có mạng sắt, đế tròn rộng 16 cm.

Hơn 13 giờ 30 ngày 2/9/1945, Quảng trường Ba Đình đã không còn một chỗ trống, các đoàn đại biểu và hàng vạn người dân của Thủ đô và vùng lân cận đều đổ về đây, háo hức chờ mong... Lần đầu tiên trong lịch sử hàng nghìn năm họ mới thực sự được tự do, là người làm chủ cuộc đời mình, là nhân dân của một nước Cộng hòa. Hôm nay họ đến đây để nghe Hồ Chí Minh công bố Độc lập. Sự có mặt của họ ở đây cũng là một cách tuyên thệ trung thành và bảo vệ đến cùng nền tự do và độc lập mà họ đã góp phần làm cuộc Cách mạng vĩ đại mới giành được. Người lãnh đạo thiên tài của cuộc Cách mạng ấy, không ai khác là Bác Hồ vĩ đại kính yêu!

Công tác chuẩn bị đang đi vào phút cuối. Những trái tim như ngừng thở chờ đợi. Bỗng một vị trong Ban Tổ chức đi về phía Hội Phụ nữ Hoàn Kiếm, nói với nữ cán bộ Lê Thi: “Đề nghị đồng chí Thi lên tham gia kéo cờ trên Lễ đài!”.

Di tích lịch sử 48 Hàng Ngang, Hà Nội - nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh viết Tuyên ngôn Độc lập.

Người phụ nữ Việt Nam - người con của một đất nước từ nay sẽ làm chủ đời mình, làm chủ đất nước mình, bóng dáng của huyền thoại Bà Trưng, Bà Triệu, của Nữ Đô đốc Bùi Thị Xuân anh hùng tha thướt mà mềm mại, cứng cỏi mà tinh khôi trong bộ áo dài trắng bước lên lễ đài cùng một phụ nữ trong trang phục dân tộc Tày - Đàm Thị Loan chuẩn bị nghi thức kéo cờ… Hai tay họ rưng rưng nâng lá cờ Tổ quốc màu đỏ có hình sao vàng năm cánh. Sắc đỏ của cờ, màu xanh của trời cao lồng lộng như tôn thêm nét lộng lẫy của người phụ nữ Việt anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang!

Thế rồi giây phút ngàn năm lịch sử trông đợi đã đến. Tiếng hát Quốc ca của hàng chục vạn con tim bật vang lên hùng tráng. Lá cờ Tổ quốc từ từ được kéo lên, tung bay trên bầu trời tự do… Cả không gian như cuộn sóng. Cả đất trời như lắng lại. Quốc ca không phải cất lên lần đầu. Nhưng đó là lần đầu tiên Quốc ca được cất lên trong bầu trời hoàn toàn tự do độc lập. Làm sao mà không xúc động được. Cả chục vạn tấm lòng hân hoan. Vui sướng! Tự hào! Bật khóc trong vui sướng!

Bác Hồ xuất hiện! Thời gian như ngừng lại! Có cảm giác mọi người nghe thấy tim của nhau đập trong lần áo mỏng mùa thu. Cả vũ trụ chờ đợi tiếng nói Một Con Người!

Bác nói! Đúng rồi! Nhưng không còn là lời của Bác? Đó là lời của Non sông, của Dân tộc, của Lịch sử! Sau này Tố Hữu có những câu thơ như viết cho giờ phút này: “Con nghe Bác tưởng nghe lời non nước/ Tiếng ngày xưa và cả tiếng mai sau...”.

Những ánh mắt thân thương trong Lễ Độc lập đều ngước lên ngắm nhìn người Cha của dân tộc mình, người đã cho họ một đời sống khác, một cuộc sống khác! Trong ngàn vạn ánh mắt ấy, có ánh mắt rưng rưng xúc động của Lê Thi, Đàm Thị Loan, Ngô Huy Quỳnh, Nguyễn Dực, Phú Thịnh, và người phụ nữ ở số nhà 48 Hàng Ngang. Bà Hoàng Thị Minh Hồ ngắm Bác trong bộ quần áo ka ki do mình góp phần chuẩn bị, hình dung tiếng đánh máy chữ hàng đêm, hạnh phúc vì không ngờ rằng, bản Tuyên ngôn Độc lập đang được người lãnh tụ yêu quý đọc tại Quảng trường đã được Bác thảo ngay trên chiếc máy chữ trong chính căn phòng tầng hai nhà 48 Hàng Ngang. Sau này, bà nói:  “Những ngày tháng ấy sao mà thiêng liêng, cao quý… Tôi nghĩ, đó là thời gian hạnh phúc nhất đời mình. Có độc lập là có tất cả, tôi hạnh phúc đã làm hết sức mình vì điều đó”.

Sau này, một nhà sử học từng nói rằng: Cùng với Đảng Cộng sản Việt Nam và các lãnh tụ, vũ trang, quân đội, thì những người dân Việt Nam, những người bình thường nhất, đã chứng tỏ một điều, chính họ đã góp phần làm nên hạnh phúc của dân tộc và cũng chính họ làm cho hạnh phúc ấy tỏa rạng bằng những việc làm giản dị nhất. Đó là điều kỳ diệu tạo nên sức mạnh Việt Nam.

 Ngày 2/9/1945 - Ngày Độc lập, ngày Tết đầu tiên của dân tộc Việt Nam đã mở ra một kỷ nguyên mới, kỷ nguyên độc lập, tự do cho dân tộc, đánh dấu một mốc son chói lọi trong lịch sử vẻ vang của dân tộc Việt Nam, mãi mãi ghi tạc vào ký ức nhân dân không thể phai mờ.

Bài liên quan
  • Khí thế mùa thu Cách mạng
    (TN&MT) - 74 năm kể từ ngày Bác Hồ kính yêu đọc Bản Tuyên ngôn lịch sử trước hàng triệu đồng bào cả nước, khai sinh nước Việt Nam dân chủ cộng hòa, chưa bao giờ đất nước ta lại hội tụ đầy đủ những điều kiện tốt đẹp như hôm nay để mưu cầu nghiệp lớn.

(0) Bình luận
Nổi bật
 Bà Vi Ngọc Bích được bầu làm Phó Chủ tịch HĐND tỉnh Quảng Ninh
(TN&MT) - Ngày 9/12, kỳ họp thứ 6, HĐND tỉnh Quảng Ninh khóa XIV, nhiệm kỳ 2021- 2026 đã bế mạc và thông qua nhiều nghị quyết, cơ chế, chính sách đảm bảo an sinh xã hội; đồng thời, thực hiện quy trình miễn nhiệm, bầu bổ sung Ủy viên UBND tỉnh khóa XIV và quy trình miễn nhiệm, bầu bổ sung chức vụ Phó chủ tịch HĐND tỉnh nhiệm kỳ 2021- 2026; bãi nhiệm đại biểu HĐND tỉnh.
Đừng bỏ lỡ
  • Cần khẩn trương khắc phục hậu quả thiên tai, không để người dân thiếu ăn, thiếu mặc
    Chiều ngày 5/12, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì cuộc làm việc trực tuyến với 8 địa phương vùng Nam Trung Bộ và Tây Nguyên về tình hình và công tác khắc phục hậu quả mưa lũ, chăm lo đời sống cho nhân dân.
  • Đề xuất gói hỗ trợ lên tới 843 nghìn tỷ đồng
    (TN&MT) - Sáng 5/12, tại Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2021: Phục hồi và phát triển bền vững, TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia Kinh tế , thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách tài chính- tiền tệ Quốc gia và nhóm nghiên cứu đề xuất gói hỗ trợ lên tới 843.845 tỷ đồng, chiếm 10,38% GDP, trong đó chính sách tài khóa chiếm lớn nhất, tương đương 678.395 tỷ đồng
  • Khai mạc ''Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2021: Phục hồi và Phát triển bền vững''
    (TN&MT) - Ngày 05/12/2021, tại Trung tâm Hội nghị quốc tế ICC, dưới sự chủ trì của Uỷ viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ, ''Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2021: Phục hồi và Phát triển bền vững'' chính thức được khai mạc theo hình thức trực tiếp kết hợp với trực tuyến tại 57 điểm cầu trong nước và quốc tế. 
  • Dịch diễn biến phức tạp, xuất hiện biến chủng mới, Thủ tướng ra công điện ứng phó
    Trước tình hình dịch COVID-19 vẫn diễn biến phức tạp ở nhiều địa phương, một số nước xuất hiện biến chủng mới Omicron, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính vừa ký Công điện 1677/CĐ-TTg ngày 4/12/2021 gửi các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ; Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chỉ đạo công tác phòng, chống dịch.
  • UBTVQH xem xét một số cơ chế, chính sách đặc thù phòng, chống dịch
    Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ có buổi việc với Thường trực Ủy ban Xã hội và một số cơ quan liên quan, xem xét việc ban hành Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho phép thực hiện một số cơ chế, chính sách đặc biệt, đặc cách, đặc thù trong phòng, chống dịch COVID-19 để thực hiện Chiến lược tổng thể về phòng, chống dịch COVID-19 vào chiều 3/12.
  • Thủ tướng bổ nhiệm 2 Phó Tư lệnh
    Chinhphu.vn) - Thủ tướng Chính phủ đã có các quyết định bổ nhiệm Phó Tư lệnh kiêm Tham mưu trưởng Bộ đội Biên phòng; Phó Tư lệnh Quân chủng Phòng không - Không quân.
  • Đoàn kiểm tra của Ban Bí thư làm việc với Bộ Tài nguyên và Môi trường
    (TN&MT) - Chiều 3/12, Đoàn kiểm tra số 140 của Ban Bí thư do đồng chí Đỗ Văn Chiến, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam làm trưởng đoàn đã làm việc với Bộ Tài nguyên và Môi trường về việc triển khai Nghị quyết Trung ương 4 khóa XII về xây dựng, chỉnh đốn Đảng và Quy định số 08 - QĐi/TW về trách nhiệm nêu gương của cán bộ, đảng viên. 
  • Ban Bí thư Trung ương Đảng bổ nhiệm ông Trần Thanh Lâm giữ chức Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương
    Chiều 3/12, Ban Tuyên giáo Trung ương đã tổ chức Hội nghị triển khai quyết định của Ban Bí thư Trung ương Đảng về công tác cán bộ.
  • Ngày 5/12, sẽ diễn ra Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2021 - “Phục hồi và phát triển bền vững” 
    (TN&MT) - Chiều 2/12, Ban Kinh tế Trung ương, Ủy ban Kinh tế của Quốc hội và Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam tổ chức họp báo thông tin về Diễn đàn Kinh tế Việt Nam 2021 - “Phục hồi và phát triển bền vững” và khai trương trang thông tin điện tử Diễn đàn.
  • Họp báo Chính phủ thường kỳ tháng 11
    (TN&MT) - Thông tin tới báo chí về nội dung phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 11, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ Trần Văn Sơn, Người phát ngôn của Chính phủ cho biết: Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu bộ, ngành, địa phương thực hiện quyết liệt, đồng bộ, hiệu quả các nhiệm vụ, mục tiêu, giải pháp đã đề ra, nhất là tập trung thúc đẩy sản xuất kinh doanh; mở rộng hỗ trợ người lao động và người sử dụng lao động gặp khó khăn do dịch COVID-19... 
  • Kinh tế khởi sắc rất rõ, niềm tin của người dân và doanh nghiệp vào khả năng phục hồi, phát triển kinh tế tăng cao
    Các ý kiến tại phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 11/2021 thống nhất đánh giá, tình hình kinh tế - xã hội tháng 11 tiếp tục có nhiều chuyển biến tích cực, kinh tế khởi sắc rất rõ, niềm tin của người dân, doanh nghiệp và các bạn bè, đối tác quốc tế tăng lên cao.
  • Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 11/2021
    Ngày 2/12, Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 11/2021, tập trung thảo luận về tình hình kinh tế-xã hội tháng 11 và 11 tháng, đồng thời cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết về những nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội và dự toán ngân sách Nhà nước năm 2022.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO