ĐBSCL - Phát triển các vùng đô thị hoá trọng điểm ứng phó với BĐKH

Ng.Thanh | 14/11/2020, 17:00

(TN&MT) - ​​​​​​​Xây dựng các khu định cư đô thị - nông thôn vùng ĐBSCL không chỉ đạt mục tiêu tăng trưởng và hội nhập kinh tế, mà cần có trách nhiệm với hệ sinh thái tự nhiên, đa dạng sinh học, chủ động thích ứng với BĐKH và duy trì bản sắc văn hoá lối sống sông nước, miệt vườn Tây Nam Bộ.

Đô thị hoá vùng ĐBSCL được đặt trong tổng thể phát triển hệ thống đô thị Việt Nam, thúc đẩy vùng trọng điểm sản xuất nông nghiệp, thuỷ sản và cây ăn trái quốc gia.

Hướng phát triển các đô thị bền vững

Sau 10 năm thực hiện Định hướng quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống đô thị Việt Nam đến năm 2025 và tầm nhìn đến năm 2050 (Quyết định số 445/QĐ-TTg ngày 7/4/2009), hệ thống đô thị Việt Nam đang hình thành rõ nét dần, đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc phát triển kinh tế của đất nước theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá.

Tuy nhiên, bối cảnh trong nước và quốc tế đang có những biến đổi lớn, đòi hỏi định hướng quy hoạch hệ thống đô thị Việt Nam cần phải được điều chỉnh để có thể hiệu quả hơn vào phát triển chung của đất nước.

Đô thị hoá thực sự là động lực cho chuyển dịch cơ cấu kinh tế, lao động ở ĐBSCL

Bối cảnh quốc tế hiện nay, các thành phố đang hoạt động trong các hệ sinh thái, kinh tế, xã hội, và văn hoá khác nhiều so với 20 năm trước. Các vấn đề nổi bật gồm: biến đổi khí hậu, suy kiệt tài nguyên, trong đó đặc biệt là tài nguyên nước, biến động trong cấu trúc quyền lực và địa kinh tế, gia tăng bất bình đẳng, gia tăng bất ổn về an ninh quốc phòng, gia tăng di cư quốc tế. Những vấn đề này là những thách thức mới trong định hướng phát triển, quản trị và tài chính đô thị.

Bối cảnh trong nước, đô thị hoá thực sự là động lực cho chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cơ cấu lao động; ý thức của các đô thị Việt Nam cũng đã thay đổi để phù hợp với trình độ phát triển cao hơn. Thay vì tập trung vào phát triển kinh tế như là mục tiêu trọng yếu gần như duy nhất, đô thị Việt Nam đang chuyển sang định hướng phát triển bền vững, với việc chú trọng cả ba lĩnh vực kinh tế, văn hoá xã hội và môi trường, hoà nhập vào những vấn đề và mối quan tâm toàn cầu.

Việt Nam cũng đã có những thay đổi lớn về chủ trương ở nhiều lĩnh vực khác trong 10 năm qua, sau khi Quyết địng 445/QĐ-TTg được phê duyệt. Mặt khác, Quốc hội ban hành Luật Quy hoạch có hiệu lực bắt đầu từ 2019, hướng tới việc tích hợp các lĩnh vực quy hoạch cho mục tiêu phát triển bền vững. Trong đó quy hoạch đô thị và nông thôn là một quy hoạch ngành quốc gia, có phối hợp chặt chẽ với quy hoạch tổng thể tích hợp quốc gia.

Bối cảnh quốc tế và trong nước đã tác động mạnh mẽ đến quá trình đô thị hoá ở Việt Nam, hệ thống đô thị Việt Nam với khả năng hình thành hệ thống khung hạ tầng xuyên á và cơ hội cho các đô thị cực tăng trưởng quốc gia, vùng liên tỉnh hợp tác kinh tế, hội nhập quốc tế.

Cam kết quốc tế về tăng trưởng xanh, ứng phó biến đổi khí hậu, chương trình nghị sự 2030 vì sự phát triển bền vững, đòi hỏi hệ thống đô thị nông thôn Việt Nam có tiếp cận mới từ phương pháp quy hoạch chiến lược, tích hợp đa ngành, thích ứng và có sự tham gia, lồng ghép được các yêu cầu mới trong quy hoạch và phát triển đô thị trên cả 3 khía cạnh kinh tế, xã hội và môi trường.

Thúc đẩy quá trình đô thị bền vững ở ĐBSCL

Theo nhóm nghiên cứu KTS Phạm Thị Nhâm, ThS.KTS Nguyễn Xuân Anh (Viện quy hoạch đô thị nông thôn quốc gia), mục tiêu đô thị hoá quốc gia giai đoạn 2020-2030 sẽ thúc đẩy quá trình đô thị hóa nhanh, hiệu quả, có chất lượng; bền vững hơn về môi trưởng, tiết kiệm tài nguyên, năng lượng, đảm bảo được an ninh lương thực. Trên cơ sở tiếp tục xây dựng hoàn chỉnh, đổi mới mô hình phát triển hệ thống đô thị Việt Nam theo Mô hình mạng lưới, xanh, thông minh và bền vững; có cơ sở hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội phù hợp, đồng bộ, hiện đại; có môi trường và chất lượng sống đô thị tốt; thích ứng với biến đổi khí hậu, nước biển dâng; có nền kiến trúc đô thị tiên tiến, giàu bản sắc; có vai trò, vị thế xứng đáng trong mạng lưới đô thị Châu Á - Thái Bình Dương, có tính cạnh tranh cao trong phát triển KT-XH quốc gia, khu vực và quốc tế, góp phần thực hiện tốt hai nhiệm vụ chiến lược là xây dựng Xã hội chủ nghĩa và bảo vệ Tổ quốc .

Định hướng quy hoạch hệ thống đô thị nông thôn Việt Nam giai đoạn 2020-2030 kế thừa Định hướng quy hoạch tổng thể phát triển hệ thống đô thị (Quyết định số 445/QĐ-TTg) phát triển bền vững, góp phần tối ưu vào phát triển chung của toàn quốc. Đáp ứng các mục tiêu: Bảo tồn tài nguyên thiên nhiên và thích ứng với BĐKH. Phát triển hệ thống đô thị nông thôn quốc gia đảm bảo bảo tồn nguyên khí, duy trì hệ thống hạ tầng xanh quốc gia, sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên và đất đai, bảo vệ môi trường và cân bằng sinh thái, thích ứng BĐKH.

Hướng tới mục tiêu “thị trường & tập trung”, phát triển hệ thống đô thị nông thôn thúc đẩy tăng năng lực hội nhập kinh tế của hệ thống đô thị, nâng cao tính thị trường và quản lý bất động sản hiệu quả.

Tập trung phát triển hai vùng kinh tế đô thị trọng điểm quốc gia. Trong đó vùng đô thị Đông Nam Bộ là vùng có tiềm năng phát triển lớn nhất về đô thị - công nghiệp-dịch vụ, gia tăng dân số mạnh từ khắp cả nước đến; không gian phát triển vùng đô thị Đông Nam Bộ bao trùm cả khu vực Tây nguyên và Phan Rang, Phan Thiết và một phần ĐBSCL. Vùng đô thị đồng bằng Sông Hồng là vùng có tiềm năng thứ hai đô thị - công nghiệp-dịch vụ; về cơ bản không gia tăng dân số, chủ yếu tái cấu trúc lại không gian vùng.

Hình thành các trục hành lang: Trục hành lang đô thị hoá xuyên Á Bắc Nam (kết nối khu vực Đông Bắc Á với Đông Nam Á theo đường Nam Ninh, Trung Quốc, qua cửa khẩu Hữu Nghị Quan (Lạng Sơn), chạy dọc trục Bắc Nam của Việt Nam đến TPHCM rẽ qua Tây Ninh, kết nối sang Phnongpenh và Bangkok), hành lang đô thị hoá xuyên Á phía Bắc (tuyến Côn Minh - Hà Nội - Hải Phòng), hành lang đô thị hoá xuyên Á phía Nam (kết nối toàn bộ lãnh thổ rộng lớn vùng đồng bằng Đông Nam bộ, Nam Tây Nguyên, ĐBSCL sang vùng đồng bằng Campuchia và đồng bằng Thái Lan. Đây là hành lang có thực lực nhất và triển vọng gần nhất)

Hành lang đô thị hoá xuyên Á phía Nam kết nối toàn bộ lãnh thổ rộng lớn vùng đồng bằng Đông Nam bộ, Nam Tây Nguyên

Hướng tới mục tiêu công bằng & bản sắc: Phát triển hệ thống đô thị nông thôn hướng tới xã hội công bằng một cách bền vững giữa các vùng miền, giữa đô thị lớn và đô thị nhỏ, giữa đô thị và nông thôn, giữa các khu vực đô thị. Phát huy bản sắc văn hoá của các đô thị dựa trên những bệ đỡ văn hoá lớn là văn hoá sắc tộc văn hoá tín ngưỡng, tâm linh và lịch sử định cư của từng vùng.

ĐBSCL là một trong những đồng bằng châu thổ rộng lớn, phì nhiêu với sản lượng lương thực, nuôi trồng và đánh bắt thủy, hải sản và cây ăn trái nhiệt đới lớn của cả nước và ở Đông Nam Á. Vùng có thành phố Cần Thơ và 12 tỉnh: Long An, Tiền Giang, Bến Tre, Đồng Tháp, Vĩnh Long, Trà Vinh, Hậu Giang, An Giang, Sóc Trăng, Kiên Giang, Bạc Liêu và Cà Mau; là nơi sinh sống của trên 17 triệu cư dân trong 167 điểm định cư đô thị (2019) và hàng ngàn điểm định cư nông thôn.

 

Bài liên quan
  • Tài nguyên nước ĐBSCL cuối tháng 10/2020, dự báo tăng gần gấp đôi so với cùng kỳ năm trước
    (TN&MT) - Văn phòng Thường trực Ủy ban sông Mê Công Việt Nam cho biết, dựa trên các thông tin dự báo về mưa và dòng chảy thượng nguồn sông Mê Công, dòng chảy trong cuối tháng 10/2020 tới Đồng bằng sông Cửu Long qua hai trạm Tân Châu và Châu Đốc dự báo sẽ dao động giữa 17.000 - 21.000 m3/s và tổng lượng dòng chảy qua hai trạm này dự kiến tương đương với TBNN và sẽ lớn gần gấp đôi so với cùng kỳ năm 2019.

(0) Bình luận
Nổi bật
Yên Bái: Hưởng ứng Tết trồng cây xuân Quý Mão 2023 tại huyện Văn Chấn
Sáng 27/1, UBND huyện Văn Chấn (Yên Bái) đã tổ chức Lễ hưởng ứng “Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ” xuân Quý Mão 2023 tại thôn Thanh Tú, xã Đại Lịch.
Đừng bỏ lỡ
  • Liên hợp quốc kiên trì theo đuổi các thỏa thuận khí hậu toàn cầu
    (TN&MT) - Có nhiều bằng chứng cho thấy hoạt động của con người có tác động lớn đến các sự kiện thời tiết khắc nghiệt. Bên cạnh đó, cuộc khủng hoảng nhiên liệu do xung đột quân sự ở Ukraine khiến lượng khí thải nhà kính tiếp tục tăng. Trong bối cảnh đó, Liên hợp quốc đặt tình trạng khẩn cấp về khí hậu lên hàng đầu trong các ưu tiên toàn cầu, trong đó có các thỏa thuận lớn về tài chính khí hậu và đa dạng sinh học.
  • Dự báo thời tiết ngày 4-1, Bắc Bộ có mưa, trời rét
    (TN&MT) - Theo Trung tâm Dự báo KTTVQG, ngày 4-1, phía Bắc Bộ có mưa vài nơi, trời rét. Khu vực từ Thanh Hoá đến Bình Thuận mưa rào rải rác và có nơi có dông, cục bộ có mưa to. Khu vực Nam Bộ có mưa rào và dông vài nơi, gió đông bắc cấp 2-3, trong mưa dông có khả năng xảy ra lốc, sét và gió giật mạnh.
  • Phát triển bền vững lựa chọn tất yếu
    (TN&MT) - Phát triển bền vững là đích đến quan trọng của thế giới và Việt Nam là một mảnh ghép trong bức tranh chung đó. Hơn lúc nào hết, phát triển xanh, bền vững phải là mệnh lệnh của cuộc sống hiện tại và tương lai.
  • Vì sự an toàn của Nhân dân
    (TN&MT) - Thông tin khí tượng thủy văn (KTTV) là đầu vào quan trọng của các ngành, lĩnh vực kinh tế - xã hội, phục vụ cuộc sống hằng ngày của người dân và góp phần đảm bảo quốc phòng, an ninh quốc gia, phát triển bền vững kinh tế - xã hội đất nước. Năm 2022, với sự đồng lòng, nỗ lực phấn đấu của đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động, Tổng cục KTTV đã giữ vững sự chủ động trong mọi tình huống, góp phần mang lại an toàn cho người dân trong các đợt thiên tai nguy hiểm.
  • Đẩy mạnh công nghệ dự báo thủy văn: Tập trung theo lưu vực sông
    (TN&MT) - Năm 2022, trong bối cảnh thiên tai có nhiều diễn biến phức tạp, công tác dự báo thủy văn đã hoàn thành tốt các nhiệm vụ được giao, theo dõi chặt chẽ và dự báo sát tình hình thiên tai, đặc biệt trong các trận mưa lũ lớn tại khu vực Trung Bộ, Tây Nguyên, phát hành các bản tin dự báo, cảnh báo thiên tai kịp thời, đầy đủ phục vụ công tác phòng chống thiên tai (PCTT), giảm thiểu thiệt hai do thiên tai gây ra.
  • Dự báo thời tiết ngày 28-12, Bắc Bộ rét đậm rét hại
    (TN&MT) - Theo Trung tâm Dự báo KTTVQG, ngày 28- 12, khu vực Bắc Bộ có mưa rào rải rác, trời rét đậm. Khu vực Nam Bộ đêm trời trở lạnh.
  • Đổi mới công tác dự báo thủy văn theo hướng đồng bộ, liên thông theo lưu vực sông
    (TN&MT) - Năm 2022 tiếp tục là năm với nhiều loại hình thiên tai thủy văn, xuất hiện trên nhiều tỉnh thành của cả nước. Lũ quét, sạt lở đất gây thiệt hại về người và tài sản ngay trong những tháng đầu của mùa mưa lũ ở khu vực Bắc Bộ; mưa lũ trong năm 2022 tiếp tục tác động lớn gây ngập lụt sâu rộng tại nhiều tỉnh thành tại khu vực miền Trung, gây ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống người dân trong khu vực.
  • Sơn La: Gỡ khó trong triển khai Dự án kè suối Nặm La
    (TN&MT) - Dự án kè suối Nặm La, thành phố Sơn La là một trong các công trình trọng điểm của tỉnh, góp phần cải tạo dòng chảy, đảm bảo yêu cầu thoát lũ, tạo cảnh quan môi trường đô thị, ứng phó BĐKH. Hiện nay, chủ đầu tư Dự án đang nỗ lực đẩy nhanh tiến độ thi công, mục tiêu hoàn thành Dự án vào năm 2023.
  • Doanh nghiệp phải đáp ứng yêu cầu về kiểm kê khí nhà kính
    (TN&MT) - Sắp tới, hơn 1.900 doanh nghiệp thuộc các ngành công thương, xây dựng, giao thông vận tải, tài nguyên và môi trường sẽ phải thực hiện kiểm kê khí nhà kính nhằm đáp ứng các quy định của Luật Bảo vệ môi trường.
  • Tuổi trẻ Quảng Ninh: “Gom giấc mơ” ứng phó biến đổi khí hậu
    (TN&MT) - Chứng kiến người dân địa phương xử lí pin đã qua sử dụng bằng rất nhiều cách nguy hiểm, những thanh niên nhiệt huyết của Quảng Ninh đã quyết định hợp sức với mục tiêu chung “đưa người trẻ tiếp cận gần hơn đến công cuộc ứng phó với biến đổi khí hậu”.
  • Tăng cường tính minh bạch trong quản lý dữ liệu giảm phát thải theo Thỏa thuận Paris
    (TN&MT) - Ngày 21/12, tại Hà Nội, Bộ TN&MT phối hợp cùng Chương trình Phát triển Liên Hợp Quốc (UNDP) tại Việt Nam đã tổ chức Hội thảo khởi động Dự án “Nâng cao năng lực quản lý dữ liệu và thông tin báo cáo phù hợp với yêu cầu khung minh bạch tăng cường của Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu” (CBIT).
  • Đình Lập (Lạng Sơn): Phát triển rừng thích ứng biến đổi khí hậu
    (TN&MT) - Với gần 92.000ha rừng, huyện Đình Lập là một trong những địa phương có diện tích rừng lớn nhất tỉnh Lạng Sơn. Huyện đã hình thành một số vùng rừng sản xuất tập trung, góp phần phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ môi trường sinh thái, thích ứng biến đổi khí hậu (BĐKH).
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO