Cương quyết xử lý các dự án chậm tiến độ, quy hoạch treo: Đi tìm giải pháp

Thúy Nhi | 28/06/2022, 05:56

(TN&MT) - Thời gian qua, trên địa bàn cả nước, có rất nhiều dự án chậm tiến độ, treo gây lãng phí đất đai, ảnh hưởng đến đời sống người dân. Vậy, đâu là nguyên nhân và giải pháp nào để xử lý vấn đề này?

Theo số liệu báo cáo gần nhất của 48 tỉnh, thành phố cho thấy, có đến 3.088 dự án, công trình chậm triển khai thực hiện, với tổng diện tích 80.453,2ha, trong đó có 2.067 dự án đã có quyết định giao, cho thuê đất nhưng không sử dụng đất quá 12 tháng hoặc chậm tiến độ quá 24 tháng, tổng diện tích 60.332,1ha.

Dự án treo không chỉ ở một hay hai địa phương mà tồn tại nhiều năm qua tại hầu hết các tỉnh, thành phố trên cả nước, đáng lưu ý phải kể đến TP. Hà Nội với 383 dự án; TP. Hồ Chí Minh 126 dự án; tỉnh Hòa Bình 105 dự án; tỉnh Thái Nguyên 22 dự án…

Số dự án treo lớn cũng có nghĩa là hàng triệu người dân đang bị ảnh hưởng tới đời sống kinh tế và chất lượng cuộc sống. Các doanh nghiệp khác có năng lực mất cơ hội kinh doanh, còn Nhà nước cũng không thu được các khoản thuế phí, lệ phí, tiền sử dụng đất từ những dự án này. Thực tế, pháp luật quy định, một dự án đầu tư trên đất được gọi là “treo” khi sau 12 tháng không đưa đất vào sử dụng hoặc sau 24 tháng sử dụng đất không đúng tiến độ triển khai dự án đề ra. Theo Luật Đất đai 2003, những dự án như thế sẽ bị thu hồi đất và trả lại phần tài sản đã đầu tư trên đất. Đến Luật Đất đai 2013, những dự án chậm triển khai được gia hạn thêm 24 tháng, nếu vẫn không triển khai sẽ bị thu hồi đất và các tài sản đã đầu tư trên đất. Nhưng Luật Đầu tư thì quy định, sau 12 tháng dự án không có hoạt động đầu tư thì rút giấy phép đầu tư.

t8.jpg

Số dự án treo lớn cũng có nghĩa là hàng triệu người dân đang bị ảnh hưởng tới đời sống kinh tế, tới chất lượng cuộc sống.

Theo PGS. TS. Nguyễn Đình Thọ - Viện trưởng Viện Chiến lược chính sách TN&MT, Luật Đất đai đã quy định Nhà nước thực hiện thu hồi đất do vi phạm pháp luật về đất đai như không sử dụng, sử dụng không đúng mục đích, cho mượn, cho thuê trái pháp luật, diện tích đất để bị lấn, bị chiếm, đất chậm hoặc không đưa vào sử dụng… Tuy nhiên, các quy định của pháp luật hiện hành chủ yếu tập trung vào các biện pháp hành chính, chưa gắn với các chế tài về tài chính và thuế để xử lý; hệ thống thuế về đất đai chưa hiệu quả, nguồn thu từ thuế còn ở mức thấp so với mặt bằng chung của thế giới, chưa trở thành công cụ hữu hiệu để buộc người được giao đất, cho thuê đất đưa đất vào sử dụng, chưa khắc phục được tình trạng đầu cơ, không sử dụng, hoang hóa đất đai.

Chánh Văn phòng Hội KTS Việt Nam, KTS. Phạm Thanh Tùng cho rằng, thực tế, một dự án khi được cấp phép trước hết phải tuân thủ quy hoạch, phù hợp với kinh tế địa phương, năng lực nhà đầu tư. Nhưng thời gian qua, việc cấp phép, phê duyệt dự án ở nhiều địa phương diễn ra quá dễ dàng, có dấu hiệu lợi ích nhóm, vì vậy công tác thanh tra, kiểm tra năng lực nhà đầu tư chưa được sâu sát. Đáng quan ngại nhất, sự lỏng lẻo trong quy định pháp luật về quản lý đất đai, khi dự án được phê duyệt thì nhà đầu tư dùng ngay để thế chấp ngân hàng, nói cách khác, nhà đầu tư đã lấy tài sản Nhà nước đi thế chấp phục vụ lợi ích riêng…

Để giải quyết vấn đề này, theo PGS. TS. Nguyễn Đình Thọ, kinh nghiệm tại nhiều quốc gia, đất không được đưa vào sử dụng, để hoang hóa sẽ bị áp dụng mức thuế suất cao. Ví dụ như: tại Úc, Luật thuế năm 1997 quy định nếu người sở hữu đất thông báo cho Nhà nước việc không sử dụng quá 6 tháng thì sẽ bị đánh thuế 5%, mức thuế sẽ tăng lên 20% nếu thông báo cho Nhà nước sau khi Nhà nước bắt đầu điều tra và đánh thuế 90% nếu không thông báo và bị nhà nước phát hiện.

Theo Bộ TN&MT, thời gian qua, Bộ đã tích cực nghiên cứu, đề xuất các giải pháp để xử lý tình trạng dự án treo. Một trong các giải pháp quan trọng mà Bộ thực hiện là chủ động đề xuất xây dựng những quy định mang tính quy phạm để trình cấp có thẩm quyền ban hành nhằm xử lý triệt để vấn đề quy hoạch treo, bảo đảm tính khả thi của quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phê duyệt và quyền lợi của người sử dụng đất có đất thu hồi.

Tại Hàn Quốc, đất bỏ hoang hoặc đang trong quá trình cải tạo đất quá 2 năm thì bị đánh thuế 5%, đất bỏ hoang quá 3 năm bị đánh thuế 7%, bỏ hoang 5 năm đánh thuế 8%, bỏ hoang 7 năm đánh thuế 9%, bỏ hoang trên 10 năm thuế 10%; tại Philippines, đất bỏ hoang bị đánh thuế từ 2,5%; tại Mỹ, đất bỏ hoang bị đánh thuế 3%; tại Columbia, đất bỏ hoang bị đánh thuế từ 1 - 3%.

Trong năm 2018, Bộ đã tham mưu Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 01/CT-TTg ngày 3/1/2018 về chấn chỉnh, tăng cường công tác quản lý đất đai và xây dựng hệ thống thông tin đất đai; để khắc phục tình trạng các dự án, công trình không sử dụng đất hoặc chậm tiến độ đưa đất vào sử dụng gây lãng phí đất đai, bức xúc trong dư luận xã hội. Trên cơ sở đó, Bộ đã ban hành yêu cầu các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương kiểm tra, rà soát, xử lý các dự án, công trình chậm đưa đất vào sử dụng. Tính đến hết năm 2020, đã có 60/63 tỉnh, thành phố báo cáo kết quả thực hiện. Sau đó, Bộ tiếp tục có văn bản đề nghị các tỉnh, thành phố tiếp tục rà soát, xử lý các dự án, công trình chậm đưa đất vào sử dụng.

Hiện, Bộ TN&MT đã xây dựng và trình Chính phủ “Đề án tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, giải phóng nguồn lực đất đai cho phát triển kinh tế - xã hội” nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc để đẩy nhanh việc đưa vào khai thác, sử dụng đối với diện tích đất của các dự án không triển khai, chậm đưa đất vào sử dụng, để hoang hóa, lãng phí... trên phạm vi cả nước để phát huy hiệu quả, giải phóng nguồn lực đất đai cho phát triển kinh tế - xã hội của đất nước.

Bài liên quan
  • Điện Biên: Các dự án đấu thầu đất thương mại chậm vì sao?
    (TN&MT) - Hiện nay, tỉnh Điện Biên quy hoạch 9 Dự án phát triển hạ tầng đô thị, phát triển nhà ở thương mại theo hình thức lựa chọn nhà đầu tư thông qua đấu giá đất hoặc đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư. Đây là một trong những phương án tài chính của Điện Biên tạo nguồn ngân sách cho công tác bồi thường GPMB và các dự án sau.

(0) Bình luận
Nổi bật
Inforgraphic - Giáo xứ Đại Lộ: Đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, sống tốt đời đẹp đạo
(TN&MT) - Hà Kỳ là xã xa trung tâm của Huyện Tứ Kỳ, có tổng diện tích tự nhiên là 952,21 ha, dân số 9.027 nhân khẩu với 2.583 hộ gia đình và có hai Tôn giáo là Phật giáo và Thiên Chúa giáo.
Đừng bỏ lỡ
  • Bà Rịa - Vũng Tàu: Tập trung xử lý 19 dự án chậm triển khai
    (TN&MT) - Sau khi tập trung rà soát, trên cơ sở xác định lỗi khách quan, chủ quan của chủ đầu tư và tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, trong quý III/2022, UBND tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu sẽ tập trung xử lý nghiêm 19 dự án có sử dụng đất chậm triển khai trên địa bàn TP. Vũng Tàu.
  • Chính sách về nhà ở, đất đai chuẩn bị có hiệu lực
    (TN&MT) - Trong tháng 8/2022 tới đây, hai chính sách liên quan đến xây dựng, quản lý, sử dụng hệ thống thông tin về nhà ở, thị trường bất động sản và hỗ trợ nhà ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo sẽ bắt đầu có hiệu lực.
  • Bà Rịa - Vũng Tàu: Không để xảy ra tình trạng trục lợi trong đấu giá đất công
    (TN&MT) - Trong năm 2022, để không xảy ra tình trạng trục lợi trong đấu giá đất công trên địa bàn tỉnh, UBND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu yêu cầu các Sở, ngành có liên quan tăng cường thực hiện các giải pháp nhằm đảm bảo công tác đấu giá đất được chặt chẽ, đúng quy định của pháp luật về đất đai, đấu giá tài sản.
  • Thẩm định hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất lúa để thực hiện 3 Dự án tại tỉnh Thái Nguyên và Bắc Giang
    (TN&MT) - Sáng 27/7, tại Hà Nội, Hội đồng Thẩm định hồ sơ trình Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chuyển mục đích sử dụng đất lúa, đất rừng phòng hộ, đất rừng đặc dụng sang mục đích khác để thực hiện dự án đã xem xét hồ sơ chuyển mục đích sử dụng đất trồng lúa 3 Dự án trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên và tỉnh Bắc Giang.
  • Bình Dương: Chủ động nâng cao hiệu quả quản lý đất đai, bảo vệ môi trường
    (TN&MT) - Được sự quan tâm chỉ đạo của UBND tỉnh Bình Dương, Sở TN&MT Bình Dương đã và đang nỗ lực triển khai thực hiện đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý đất đai, bảo vệ môi trường (BVMT)..., từ đó có những đóng góp quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Bình Dương.
  • TP.HCM cấp “sổ đỏ” tại các dự án nhà ở: Gỡ vướng để đẩy nhanh tiến độ
    (TN&MT) - Từ 1/1/2022 đến 20/7/2022, TP.HCM đã cấp 16.000 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền ở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất (Giấy chứng nhận) tại các dự án phát triển nhà ở.
  • Tháo gỡ vướng mắc bàn giao đất thực hiện dự án Nhà ga T3, Tân Sơn Nhất
    Ngày 24/7/2022, Văn phòng Chính phủ có văn bản 217/TB-VPCP thông báo Kết luận của Thường trực Chính phủ về dự thảo Nghị quyết về tháo gỡ vướng mắc trong việc bàn giao đất quốc phòng để thực hiện Dự án Nhà ga hành khách T3 và dự án xây dựng đường giao thông kết nối với Nhà ga hành khách T3, Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất.
  • Hải Dương: Xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tại 5 huyện, thành phố
    Từ nguồn vốn Trung ương và địa phương, tỉnh Hải Dương đã triển khai đo đạc, lập bản đồ, hồ sơ địa chính với tổng diện tích trên 155.000ha; xây dựng 1.493 điểm lưới địa chính. Đẩy nhanh tiến độ xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tại 5 huyện, thành phố.
  • Khánh Hòa: Ban hành 169 quyết định xử phạt hành chính về đất đai
    Vừa qua, UBND thành phố Nha Trang chủ trì cuộc họp với các phòng, ban, đơn vị và UBND các xã phường để rà soát, đôn đốc việc thực hiện Nghị quyết 18 của Ban chấp hành Đảng bộ thành phố về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong công tác quản lý đất đai, khoáng sản, trật tự xây dựng và trật tự mỹ quan đô thị.
  • TP.HCM mở rộng đường, hẻm: Tiếp tục vận động nhân dân hiến đất
    (TN&MT) - Từ năm 2000 đến nay, TP.HCM đã vận động hơn 168.000 hộ dân hiến hơn 5,3 triệu m2 đất, giá trị hơn 10.000 tỷ đồng, phục vụ 5.230 công trình. Trong đó, 3.874 công trình mở rộng hẻm, ước tính khoảng 6.600 tỷ đồng, 1.237 công trình mở rộng đường, ước tính hơn 3.300 tỷ đồng và 119 công trình khác, ước tính hơn 48 tỷ đồng.
  • Quảng Ngãi: Chấn chỉnh tình trạng lấn chiếm, “ôm đất” ven biển chờ quy hoạch
    (TN&MT) - UBND tỉnh Quảng Ngãi chỉ đạo UBND các huyện, thị xã, thành phố ven biển tổ chức rà soát các quy hoạch, các trường hợp lấn chiếm đất đai, xây dụng trái phép, “ôm đất” chờ quy hoạch và tập trung xử lý dứt điểm các trường hợp này.
  • Quản lý về sử dụng đất đai tại tỉnh Lai Châu
    (TN&aMT) - Đất đai là thành phần quan trọng của môi trường sống, là địa bàn phân bố các khu dân cư, xây dựng các công trình kinh tế, văn hoá, xã hội, an ninh và quốc phòng. Vì vậy, để góp phần thực hiện các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, ngành Tài nguyên và Môi trường (TNMT) Lai Châu đã có nhiều nỗ lực để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về quy hoạch và quản lý đất đai.
  • Giải phóng mặt bằng Dự án đường Vành đai 3 TP.HCM: Sở TN&MT đề xuất nhiều giải pháp đẩy nhanh tiến độ
    (TN&MT) - Để đẩy nhanh tiến độ công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư, giải phóng mặt bằng Dự án đường Vành đai 3 TP.HCM, Sở TN&MT TP.HCM đã kiến nghị thành lập Ban chỉ đạo bồi thường, hỗ trợ, tái định cư cấp Thành phố và đề xuất chính sách đặc thù trong giải quyết tái định cư trước khi thu hồi đất cho riêng dự án đặc biệt quan trọng này.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO