6 định hướng về KH&CN thích ứng với biến đổi khí hậu tại ĐBSCL

Thùy Linh | 15/10/2021, 22:23

(TN&MT) - Các hoạt động khoa học công nghệ (KH&CN) và đổi mới sáng tạo phục vụ phát triển bền vững Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), thích ứng với biến đổi khí hậu (BĐKH) trong thời gian tới cần thực hiện theo 6 định hướng cơ bản.

Đây là nhận định của Bộ trưởng Bộ KH&CN Huỳnh Thành Đạt tại tọa đàm: “Bảo vệ môi trường và ứng phó với BĐKH vùng ĐBSCL đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045” do Ban Kinh tế Trung ương phối hợp Đại học Quốc gia TPHCM tổ chức ngày 29/9. Gần 200 đại biểu là lãnh đạo Trung ương, 13 tỉnh/thành vùng Tây Nam bộ, các nhà khoa học trong nước và quốc tế tham dự.

Theo Phó Trưởng ban Kinh tế Trung ương Nguyễn Thành Phong, vùng ĐBSCL chịu ảnh hưởng nặng nề của BĐKH. Kinh tế khu vực này chủ yếu phát triển theo chiều rộng, dựa vào khai thác các tiềm năng sẵn có là chính. Hệ thống kết cấu hạ tầng còn kém phát triển, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế. Công tác quy hoạch còn chậm, tính khả thi chưa cao. Việc sử dụng nguồn lực, nhất là nội lực cho đầu tư phát triển còn hạn chế; công tác thu hút đầu tư nước ngoài (FDI) trong toàn vùng đạt thấp. vùng ĐBSCL hiện là “vùng trũng” về đô thị hóa ở Việt Nam.

Để góp phần giải quyết những khó khăn trên, Đại học Quốc gia TPHCM đã được Bộ KH&CN giao phối hợp với Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam đồng chủ trì Chương trình KH&CN phục vụ phát triển bền vững vùng Tây Nam Bộ giai đoạn 2014-2019 (gia hạn đến tháng 6/2021).

Các nhà khoa học bàn giải pháp ứng phó với BĐKH tại ĐBSCL

Đây là một chương trình nghiên cứu, chuyển giao, ứng dụng tổng hợp, liên ngành nhằm giải quyết có hiệu quả các vấn đề cấp bách, phức tạp đang đặt ra trong thực tiễn phát triển bền vững của vùng Tây Nam Bộ và góp phần thực hiện thành công Nghị quyết số 120/NQ-CP về phát triển bền vững ĐBSCL thích ứng với BĐKH.

Phát biểu tại tọa đàm, Bộ trưởng Huỳnh Thành Đạt cho biết, một trong những định hướng trọng tâm mà Bộ đã tập trung là ưu tiên nguồn lực cho các hoạt động nghiên cứu thời gian qua, nhằm cung cấp những luận cứ khoa học và đề xuất các mô hình thực tiễn để phục vụ phát triển bền vững vùng ĐBSCL, thích ứng với BĐKH một cách bài bản với tầm nhìn dài hạn.

“Các chương trình KH&CN của Bộ đã huy động hàng nghìn chuyên gia đến từ các viện nghiên cứu, trường đại học trong nước và quốc tế. Qua đó, nhiều kết quả nghiên cứu từ các chương trình này được các địa phương tích cực triển khai để ứng phó với BĐKH , điển hình như: Mô hình chuyển đổi trồng rừng hiệu quả thấp sang trồng rừng, kết hợp nuôi trồng thủy sản hiệu quả cao thích ứng với xâm nhập mặn tại các huyện Ba Tri, Bình Đại, Thạnh Phú, tỉnh Bến Tre; mô hình chuyển đổi diện tích lúa thường bị nhiễm mặn hiệu quả thấp sang nuôi trồng thủy sản thâm canh đạt hiệu quả cao tại các huyện Châu Thành, Cầu Ngang, tỉnh Trà Vinh; mô hình chuyển đổi trồng lúa hiệu quả thấp sang nuôi trồng phối hợp lúa-cá-vịt hiệu quả cao tại các huyện Tam Nông, Hồng Ngự, tỉnh Đồng Tháp...”-Bộ trưởng Huỳnh Thành Đạt cho biết.

Theo Bộ trưởng Bộ KH&CN, các hoạt động khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo phục vụ phát triển bền vững ĐBSCL, thích ứng với BĐKH trong thời gian tới cần thực hiện 6 định hướng cơ bản sau.

Thứ nhất, hình thành các dự án, nhiệm vụ KH&CN lớn mang tính liên ngành, liên vùng để nghiên cứu, giải quyết những vấn đề lớn, bức thiết, có tính hệ thống của khu vực.

Thứ hai, xây dựng, lắp đặt hệ thống đo đạc, giám sát tự động các thông số về môi trường, thổ nhưỡng, khí hậu, thuỷ văn… để kịp thời thông tin, chủ động phục vụ công tác dự báo và triển khai các biện pháp ứng phó phù hợp với từng giai đoạn, nhất là ứng phó với tác động của thời tiết cực đoan. Cùng với đó, đẩy mạnh đầu tư ứng dụng và nhân rộng các mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đặc biệt vùng không chủ động nguồn nước, thường xuyên xảy ra hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn sang phát triển nông nghiệp đa dạng (gồm thủy sản - cây ăn quả - lúa), đáp ứng nhu cầu của thị trường trong nước và xuất khẩu.

Thứ ba, tập trung nghiên cứu đề xuất giải pháp KH&CN bảo đảm nguồn nước lâu dài, cấp nước ngọt chủ động cho các vùng khan hiếm nước ven biển ĐBSCL (như xây dựng các hồ trữ nước ngọt từ hệ thống sông, kênh và khai thác nước ngầm tại các khu vực nguồn nước ngầm bảo đảm về chất lượng, trữ lượng với quy mô khác nhau; hệ thống khử nước mặn sử dụng năng lượng tái tạo…).

Thứ tư, sớm đưa vào ứng dụng thực tiễn các kết quả thành công của các nhiệm vụ KH&CN về các giải pháp chống sạt lở bờ biển, bờ sông thuộc Chương trình KH&CN phục vụ phát triển bền vững vùng Tây Nam Bộ. Chương trình cần tiếp tục nghiên cứu các giải pháp KH&CN có tính tổng thể (trong đó chú trọng bảo đảm an toàn hạ tầng thủy lợi vùng ĐBSCL trong điều kiện hạn mặn kéo dài);

Thứ năm, đề nghị TP. Cần Thơ nghiên cứu việc thành lập Trung tâm nghiên cứu, tiếp nhận và chuyển giao công nghệ nhằm đẩy mạnh việc tiếp nhận, nghiên cứu phát triển, ứng dụng tiến bộ KH&CN và đổi mới sáng tạo phục vụ phát triển kinh tế-xã hội của cả vùng ĐBSCL, trong đó, chú trọng lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn.

Thứ sáu, các tỉnh trong vùng ĐBSCL cần chú trọng đầu tư cho các trường đại học, viện nghiên cứu trong vùng (như Trường ĐH Cần Thơ, Trường ĐH An Giang, Trường ĐH Bạc Liêu, Trường ĐH Kiên Giang, Phân hiệu của ĐHQG-HCM tại tỉnh Bến Tre, các Viện nghiên cứu tại ĐBSCL...) để phát huy hiệu quả thế mạnh nghiên cứu, cùng đồng hành với các doanh nghiệp - được xem là trung tâm của các hoạt động ứng dụng KH&CN và đổi mới sáng tạo. Liên kết này dưới sự hỗ trợ của nhà nước qua những cơ chế, chính sách vượt trội, phù hợp sẽ tạo ra năng lượng cộng hưởng lớn, tác động tích cực đến sự phát triển kinh tế-xã hội của vùng.

Bài liên quan
  • Vĩnh Long: Đã có 36 mô hình của các tôn giáo về BVMT và ứng phó với BĐKH
    (TN&MT) - UBMTTQ Việt Nam tỉnh Vĩnh Long cho biết, những năm qua, các tôn giáo trong tỉnh đã tiếp tục phát huy truyền thống yêu nước, đoàn kết, gắn bó, tích cực hưởng ứng các hoạt động về bảo vệ môi trường (BVMT), ứng phó với biến đổi khí hậu (BĐKH), góp phần thực hiện chủ trương của Đảng và Nhà nước. Đến nay, trên địa bàn tỉnh có 36 mô hình của các tôn giáo về BVMT và ứng phó với BĐKH.

(0) Bình luận
Nổi bật
Inforgraphic - Giáo xứ Đại Lộ: Đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh, sống tốt đời đẹp đạo
(TN&MT) - Hà Kỳ là xã xa trung tâm của Huyện Tứ Kỳ, có tổng diện tích tự nhiên là 952,21 ha, dân số 9.027 nhân khẩu với 2.583 hộ gia đình và có hai Tôn giáo là Phật giáo và Thiên Chúa giáo.
Đừng bỏ lỡ
  • Ứng phó biến đổi khí hậu: Hoàn thiện thể chế, chính sách phù hợp với xu thế toàn cầu
    (TN&MT) - Biến đổi khí hậu (BĐKH) là một trong những thách thức nghiêm trọng của nhân loại, tác động đến mọi mặt kinh tế, chính trị, ngoại giao, an ninh toàn cầu. Báo cáo đánh giá khí hậu lần thứ 6, nhóm công tác II (AR6 WGII) về “Tác động, khả năng thích ứng và tính dễ bị tổn thương” được Ban liên Chính phủ về biến đổi khí hậu công bố tháng 2/2022 đã chỉ ra những vấn đề đáng lo ngại về BĐKH,
  • Bắc Biển Đông xuất hiện áp thấp nhiệt đới
    Theo Trung tâm Dự báo KTTV Quốc gia, sáng nay (4/8), vùng áp thấp trên khu vực Bắc Biển Đông đã mạnh lên thành áp thấp nhiệt đới. Trong khi đó, Bắc Bộ, Thanh Hóa, Nghệ An sẽ đón mưa lớn trong những ngày tới.
  • Nậm Pồ (Điện Biên): Chủ động phòng chống thiên tai
    (TN&MT) - Những năm qua, tại một số địa phương vùng cao của tỉnh Điện Biên phải gánh chịu hậu quả nặng nề về người và tài sản, bởi các hiện tượng thời tiết cực đoan như: Lũ lụt, sạt lở đất… Trước tình hình đó, tỉnh Điện Biên đã triển khai đồng bộ các giải pháp, huy động các lực lượng, trong đó chú trọng phát huy lực lượng chủ lực trong phòng chống thiên tai (PCTT).
  • “Đếm gió đo mây” trên đỉnh Pha Đin
    (TN&MT) - Chúng tôi đến với Trạm Khí tượng Pha Đin vào một chiều mùa hạ. Giữa vườn khí tượng, Vàng A Phía - Trạm trưởng Trạm Khí tượng Pha Đin đang quan sát các đám mây. 10 năm vào nghề cũng là bằng đó thời gian chàng trai người H'Mông A Phía gắn bó với khoảng trời Tây Bắc, với Pha Đin huyền thoại.
  • Chính thức vận hành trạm đo mưa tự động tại quần đảo Trường Sa
    (TN&MT) - Tổng cục Khí tượng Thủy văn (KTTV) vừa chính thức hoàn thành việc lắp đặt vận hành và đưa vào khai thác trạm đo mưa tự động tại quần đảo Trường Sa. Đây là công trình chào mừng kỷ niệm 20 năm thành lập Bộ Tài nguyên và Môi trường.
  • Biển Đông sắp đón áp thấp nhiệt đới
    (TN&MT) - Trung tâm Dự báo KTTV Quốc gia vừa phát đi thông tin nhận định sớm về khả năng xuất hiện xoáy thuận nhiệt đới trên Biển Đông trong những ngày tới.
  • Ngày 3/8, Bắc Bộ ngày nắng nóng, chiều tối có mưa dông
    (TN&MT) - Theo Trung tâm Dự báo KTTV quốc gia, ở khu vực Bắc Bộ ngày nắng nóng, chiều tôi có mưa rào và dông vài nơi. Nam Bộ có mưa dông, khả năng có lốc, sét và gió giật mạnh.
  • Việt Nam quyết tâm phát thải ròng về “0”
    (TN&MT) - Theo Chiến lược quốc gia về Ứng phó với biến đổi khí hậu đến năm 2050 vừa được phê duyệt, Việt Nam đặt mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050. Cụ thể, tổng phát thải các-bon trong các lĩnh vực phát thải chủ yếu là năng lượng, nông nghiệp, chất thải, các quá trình công nghiệp chỉ còn khoảng 185 triệu tấn CO2 tương đương (CO2tđ) – cân bằng với lượng hấp thụ các-bon đạt được từ lĩnh vực lâm nghiệp, sử dụng đất.
  • Điện Biên: Đẩy mạnh năng lực phòng chống thiên tai
    (TN&MT) - Trước diễn biến bất thường của tình hình thời tiết, đặc biệt sự gia tăng của thiên tai cực đoan, tỉnh Điện Biên đang chủ động xây dựng kế hoạch, triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao năng lực phòng chống thiên tai trên địa bàn tỉnh.
  • Ngày 1/8, Bắc Bộ có mưa rào và dông
    (TN&MT) - Theo Trung tâm Dự báo KTTV Quốc gia, ngày và đêm nay (1/8), khu vực Bắc Bộ, Trung Bộ, Tây Nguyên và Nam Bộ có mưa rào và dông, cục bộ có mưa to với lượng mưa từ 20-50mm, có nơi trên 70mm.
  • Cải thiện cơ sở hạ tầng đô thị ứng phó BĐKH tại thành phố Sơn La
    (TN&MT) - Chủ tịch UBND tỉnh Sơn La Hoàng Quốc Khánh vừa chủ trì cuộc họp trực tuyến với Giám đốc Cơ quan phát triển Pháp (AFD) về dự án “Cải thiện cơ sở hạ tầng đô thị ứng phó với biến đổi khí hậu tại thành phố Sơn La”.
  • Bảo vệ tầng ô-dôn từ những điều bình dị nhất
    (TN&MT) - Cuộc thi sáng tác nghệ thuật với chủ đề “Bảo vệ tầng ô-dôn để bảo vệ khí hậu Trái đất” đã khép lại với 56 giải thưởng được trao. Các tác giả đến từ khắp vùng miền trên cả nước, nghề nghiệp khác nhau, lớn nhất 68 tuổi, nhỏ nhất 7 tuổi đã mang tới góc nhìn đa dạng, mới lạ về hành trình chung tay bảo vệ tầng ô-dôn – tấm lá chắn của Trái đất.
  • 5 tác phẩm tham gia Cuộc thi sáng tác nghệ thuật về bảo vệ tầng ô-dôn khu vực Châu Á - Thái Bình Dương
    (TN&MT) - Ngày 29/7, tại Hà Nội, Ban tổ chức Cuộc thi sáng tác nghệ thuật với chủ đề “Bảo vệ tầng ô-dôn để bảo vệ khí hậu Trái đất” đã tổ chức Lễ trao giải cho 56 tác giả, nhóm tác giả đạt giải thưởng vòng trong nước. Năm tác phẩm đoạt giải theo các thể loại: Tranh vẽ, nhiếp ảnh, tranh công nghệ sẽ được đề cử tham gia Cuộc thi khu vực Châu Á - Thái Bình Dương.
POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO